Κυριακή, 6 Δεκεμβρίου 2015

Αποκαταστάθηκε ο "τρικάρινος όφις" στους Δελφούς





Ιστορική στιγμή για τον Αρχαιολογικό χώρο των Δελφών: 
Αποκαταστάθηκε και αναστηλώθηκε ο οφιόσχημος κίονας του τρίποδα των Πλαταιών
Την αποκατάσταση – αναστήλωση του οφιόσχημου κίονα του τρίποδα των Πλαταιών  στον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών ολοκλήρωσε  την περασμένη εβδομάδα η Εφορεία Αρχαιοτήτων Φωκίδος της οποίας προΐσταται η αρχαιολόγος, κα Αθανασία Ψάλτη. 
Οι εργασίες  πραγματοποιήθηκαν   στο πλαίσιο του έργου ««Ανάδειξη Αρχαιολογικού Χώρου Δελφών» Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Θεσσαλία - Στερεά Ελλάδα - Ήπειρος (2007-2013).
Πρόκειται για το μοναδικό κοινό ανάθημα όλων των Ελλήνων στο ιερό των Δελφών, το οποίο ανατέθηκε μετά τη νίκη τους κατά των Περσών στη μάχη των Πλαταιών, το 479 π.Χ. Ο χρυσός τρίποδας στηριζόταν σε ένα χάλκινο κίονα με μορφή τρισώματου φιδιού, ο γνωστός και ως τρικάρηνος όφις, ύψους 7,50μ. Στη βάση του τρίποδα ήταν χαραγμένα τα ονόματα των τριάντα-ενός ελληνικών πόλεων που έλαβαν μέρος στη μάχη των Πλαταιών. Τον τρίποδα έλιωσαν οι Φωκείς κατά τον Τρίτο Ιερό πόλεμο (354-343π.Χ.) ενώ τον χάλκινο κίονα μετέφερε ο Μέγας Κωνσταντίνος στην Κωνσταντινούπολη κατά την ίδρυσή της το 330.μ.Χ.
Το χάλκινο αντίγραφο του τρικαρήνου όφεως, κατασκευάστηκε από το αντίγραφο του πρωτοτύπου,  το οποίο  παρήχθη τη δεκαετία του 1980 και μεταφέρθηκε στους Δελφούς μετά από ενέργειες του τότε Εφόρου Π. Θέμελη. Η κωδωνόσχημη βάση επίσης, χυτεύθηκε από μήτρα της αρχαίας βάσης η οποία έχει συνδεθεί από την έρευνα με τη φιδόσχημη κολώνα. Σύμφωνα με την εγκεκριμένη, από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, αρχιτεκτονική μελέτη του Didier Laroche και του Γ. Αντωνίου, η στήλη τοποθετήθηκε στη θέση όπου θεωρείται ότι θα ήταν στημένος ο τρίποδας κατά την αρχαιότητα, παρά το γεγονός ότι η περιοχή έχει αναμοχλευθεί και οι αρχαίες επιχώσεις έχουν διαταραχθεί πλήρως λόγω παλαιότερων ανασκαφικών ερευνών. Η επανέκθεση του αντιγράφου της φιδόσχημης κολώνας έγινε σύμφωνα με την επίσης εγκεκριμένη στατική μελέτη, ενώ ειδική μελέτη εκπονήθηκε και εφαρμόστηκε για την αντικεραυνική της προστασία από την εταιρεία ΕΛΕΜΚΟ.
Η οφιόσχημη στήλη στέκεται ξανά στον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών και ανυψώνεται προς τον δελφικό ουρανό για  να θυμίζει στον σημερινό επισκέπτη τα κατορθώματα των Ελλήνων, όταν είναι αδελφωμένοι, όπως οι πρόγονοί μας που αντιμετώπισαν με γενναιότητα τον πολυάριθμό στρατό της Περσικής Αυτοκρατορίας.-
http://www.orafok.gr/articleviews.php?id=13044
 
Ο ΤΡΙΠΟΔΑΣ ΤΩΝ ΠΛΑΤΑΙΩΝ
Ο περήφανος χάλκινος «τρικάρηνος όφις», η βάση που στήριζε τον χρυσό τρίποδα του μνημείου των Πλαταιών, βρίσκεται σήμερα εκτεθειμένος - και απροστάτευτος από τη φθορά του καιρού - στον ιππόδρομο της Κωνσταντινούπολης.
Το μνημείο το γνωρίζουμε από τον Ηρόδοτο (Βιβ. IX, 81), τον πατέρα της Ιστορίας, που κατέγραψε τους περσικούς πολέμους. Είναι σπάνιο να περιγράφει Αρχαίος συγγραφέας μνημείο το οποίο να σώζεται ως σήμερα. Ο Ηρόδοτος λοιπόν αναφέρει ότι μετά το πέρας της μάχης των Πλαταιών τα λάφυρα περισυνελέγησαν και ότι το ένα δέκατο από αυτά αφιερώθηκε στον θεό Απόλλωνα στους Δελφούς. Ο Ηρόδοτος στη συνέχεια περιγράφει ότι με τα λάφυρα αυτά κατασκευάστηκε τρίποδας χρυσός με χάλκινο τρικέφαλο φίδι ως υποστήριγμα και ότι το λαμπρό αυτό μνημείο στήθηκε πολύ κοντά στον βωμό του Δελφικού ναού του Απόλλωνος ως αφιέρωμα. Το αρχαίο κείμενο είναι πλήρως κατατοπιστικό. «Συμφορήσαντες δε τα χρήματα και δεκάτην εξελόντες τω εν Δελφοίσι Θεώ, απ' ης ο τρίπους ο χρύσεος ανετέθη επί του τρικαρήνου όφιος του χαλκέου επεστεώς άγχιστα του βωμού», αναφέρει χαρακτηριστικά ο Ηρόδοτος.
Ο τρίποδας τοποθετήθηκε πολύ κοντά στο βωμό του ναού του Απόλλωνα και επάνω στα σώματα των όφεων που συστρέφονται - στην πραγματικότητα πρόκειται για τρία φίδια - χαράχθηκαν τα ονόματα των 31 ελληνικών πόλεων που πήραν μέρος στη μάχη: Λακεδαιμόνιοι, Αθηναίοι, Κορίνθιοι, Θεσπιείς, Τήνιοι, Λευκάδιοι, Κύθνιοι, Σίφνιοι και άλλοι. H λίθινη βάση του υπάρχει και μπορεί κανείς να τη δει και σήμερα καθώς ανεβαίνει την ιερά οδό λίγο πριν από την είσοδο στον ναό του Απόλλωνα στους Δελφούς. 


Τι απέγινε όμως το μνημείο αυτό; Στην Κωνσταντινούπολη, σε πολύ μικρή απόσταση από την Αγία-Σοφία, στο χώρο του βυζαντινού ιπποδρόμου, υπάρχει ανάμεσα σε άλλα μνημεία και το κάτω μέρος του περίφημου Χάλκινου Τρίποδα των Πλαταιών, που κοσμούσε κάποτε το χώρο απέναντι από το μεγάλο βωμό του Απόλλωνα στο Μαντείο των Δελφών. Τρία μεγάλα φίδια σε σύμπλεγμα αποτελούσαν τη βάση του , ενώ τα κεφάλια τους συγκρατούσαν ένα λέβητα και η όλη κατασκευή ήταν επίχρυση Ο περήφανος χάλκινος «τρικάρηνος όφις» στήθηκε στο μέσον του ιπποδρόμου, εκεί που αργότερα (το 532) ξέσπασε η Στάση του «Νίκα». Εκεί λοιπόν που το άφησε ο «Μέγας» Κωνσταντίνος βρίσκεται και σήμερα το χάλκινο φίδι. Ο ιππόδρομος δεν διατηρείται βέβαια στην αρχική του μορφή, όμως μερικά από τα μνημεία που τον κοσμούσαν παραμένουν στην πλατεία Σουλτάν Αχμέτ. Ο «τρικάρηνος όφις» στέκει όρθιος αλλά ακέφαλος, φυλακισμένος αλλά και περιβαλλόμενος από κιγκλίδωμα. Κάθε ημέρα όμως που περνάει φθείρεται όλο και περισσότερο το χάλκινο υπέργηρο σώμα του. Πόσο ακόμη άραγε θα αντέξει; Και ποιος θα βρεθεί, μετά από τόσους αιώνες έκθεσης στις καιρικές συνθήκες, να τον προφυλάξει ώστε να σωθεί ότι έχει απομείνει από το περήφανο αυτό μνημείο; Ας σημειωθεί ότι τα τρία κεφάλια του είχαν ήδη αποκοπεί από τον κορμό τους από το 1700. Ένα από αυτά βρίσκεται στο Μουσείο της Κωνσταντινούπολης.
Ο Τρίποδας των Πλαταιών μεταφέρθηκε από τον «Μέγα» Κωνσταντίνο στην Κωνσταντινούπολη μαζί με πολλά άλλα Αρχαία μνημεία, όπως το άγαλμα της Αθηνάς από τον Παρθενώνα, το χρυσελεφάντινο άγαλμα του Δία από την Ολυμπία και άλλα.

 http://enneaetifotos.blogspot.gr/2011/05/blog-post_1399.html

1 σχόλιο:

voutsino είπε...

Ο τρικαρινος οφις βρισκεται εδω και εκατονταδες χρονια στο Ιπποδρομιο στην Πολη. Δεν αποκατασταθηκε λοιπον.Ουτε προκειται