Οι εντυπώσεις του Καζαντζάκη από την Ανατολή

 

Οι εντυπώσεις του Καζαντζάκη από την Ανατολή

Ο Νίκος Καζαντζάκης απευθύνεται στην αρχή του βιβλίου στον αναγνώστη,  αναφερόμενος  στον  δρόμο  που  έχει  χαράξει  και  στον θεό που ακολουθεί στη ζωή, στα όνειρα και στα ταξίδια του:  «Ακολουθώ το δρόμο τον εδικό μου. Προσπαθώ να κερδίσω τα χρόνια της νιότης, που τα έχασα λατρεύοντας άσαρκους, ξένους από μένα κι από τη ράτσα μου θεούς. Μετουσιώνω πια τις  αφηρημένες  έννοιες  και  τις  κάνω  σάρκα  και  θρέφουμαι.  Ένιωσα  πως  ο  Έπαφος,  ο  θεός  της  αφής,  είναι  ο  θεός  μου.  Όλες οι χώρες που γνώρισα, τις γνώρισα από τότε πια με την αφή. Αλάκερη τη θύμηση τη νιώθω να μερμηγκιάζει όχι μέσα στο κεφάλι, παρά στις ρώγες των δαχτυλιών μου και στην επι-δερμίδα μου όλη».

Για άλλη μία φορά ο Νίκος Καζαντζάκης αναδεικνύεται ως ένας διανοητής που με όποιο λογοτεχνικό είδος και αν καταπιαστεί  δεν  παύει  να  αναπνέει  ως  άνθρωπος  και  να  σκέφτεται ως στοχαστής· στην Ιαπωνία και στην Κίνα, ο συγγραφέας αναζητά αγωνιωδώς την κοινωνική ρίζα και ελευθεροσύνη της ανθρώπινης  ύπαρξης,  προβάλλοντας  με  ενθουσιασμό  τις  θεμελιώδεις  καζαντζακικές  του  ανησυχίες:  ελευθερία,  πατρίδα,  θεός.

Ο Καζαντζάκης εντυπωσιάζεται από την Ιαπωνία και την χαρακτηρίζει ως η γκέισα των εθνών· επικεντρώνεται στην αναζήτηση της γιαπωνέζικης ψυχής τονίζοντας ότι: «1. Η γιαπωνέζικη ψυχή δέχεται πολύ εύκολα ξένες ιδέες. 2. Δεν τις δέχεται δουλικά, παρά τις αφομοιώνει· η αφομοιωτική της δύναμη είναι μεγάλη. 3. Άμα τις αφομοιώσει, τις εναρμονίζει με όλες τις προηγούμενες  ιδέες  της.  Κι  έτσι  οι  νέες  ιδέες  αποτελούν  πια  με τις παλιές ένα αρμονικό, αναπόσπαστο σύνολο»· περιγράφει τους κήπους και τις μυρωδιές της χώρας φανερώνοντας το σύμβολο της φύσης που περιγράφει στοιχεία της ανθρώπινης ψυχής: «Η γλυσίνα είναι το έμβλημα της αθώας χαράς· το χρυσάνθεμο, της αντοχής και της αθανασίας· ο λωτός, της αρετής, που ανεβαίνει αμόλευτη απάνω από τις λάσπες. Μα το άνθος της κερασιάς είναι το έμβλημα των σαμουράι γιατί είναι σφηνωμένο  απάνω  σε  δυνατό  κλαρί  και  πεθαίνει  πέφτοντας  στη  γης πρι μαραθεί· όμοια πεθαίνει κι ο σαμουράι πριν ντροπιαστεί. Και γι’ αυτό, όταν κινούσε για τον πόλεμο, κάρφωνε απάνω στο κράνος του ένα κλαρί ανθισμένο κερασιάς». 

Ο Ν. Καζαντζάκης στην "χελώνα" της Ανατολής

Αντίστοιχα, ο συγγραφέας περιγράφει την Κίνα, χαρακτηρίζοντάς την ως η χελώνα των εθνών· επικεντρώνεται στην αναζήτηση και της κινέζικης ψυχής σημειώνοντας ότι: «Πλούσια είναι η κινέζικη ψυχή, και μπόρεσε να δημιουργήσει τόσο θαμαστές,  γόνιμες  αντίθεσες  και  τόσο  εξαίσιο  πολιτισμό.  Χωρίς  την επέμβαση του πραχτικού, στέρεου νου, η επαφή με την ουσία θα παρέμενε άμορφη κι ασυνάρτητη. Χωρίς την αγιάτρευτη μυστική λαχτάρα, ο πραχτικός νους θα ’μενε στείρος, ανίκανος να πεθυμήσει μεγάλα, έξω από την άμεση ανάγκη, έργα»· αναδεικνύει τους συμβολισμούς και τα μυστικά της απέραντης χώρας με το πλήθος των ανθρώπινων ψυχών, προβάλλοντας σημειολογικά το σύμβολο της χώρας αυτής: «Το πιο μεγαλοφάνταστο σκουλήκι της γης, ο μεταξοσκούληκας, αυτός είναι το αληθινό σύμβολο της Κίνας: σούρνεται απάνω στα φύλλα της μουριάς όλο κοιλιά και στόμα, τρώει, λερώνει, ξανατρώει –ένας ταπεινός, βρωμερός σωλήνας με δυο τρύπες. Κι άξαφνα όλο  το  φαΐ  γίνεται  μετάξι,  το  άθλιο  σκουλήκι  τυλίγεται  μέσα  στα πλούτη της φαντασίας, του και πετάει, με τον καιρό, δυο άσπρες όλο χνούδι φτερούγες. Δεν υπάρχει πολιτισμός με τόση ποίηση κι ευαισθησία σαν τον κινέζικο. Ποτέ άνθρωπος δε λύτρωσε από τη λάσπη τόσο τέλεια το πνέμα όσο ο Κινέζος».

Οι  σημασιολογικοί  συμβολισμοί  και  τα  απόκρυφα  μυστικά  αποτελούν  κύρια  καζαντζακικά  ερεθίσματα  που  ορθώνονται  στην  ολότητα  του  έργου  του  συγγραφέα  ως  κλειδιά  για  την  ανακάλυψη  της  Κραυγής  του,  μιας  εσώτερης  φωνής  άηχης, πονετικής και συνάμα απελευθερωτικής από κάθε σημασία  οριοθέτησης  της  δύναμης  και  της  ανάγκης  της  ανθρώπινης επικράτησης.

Ο  Καζαντζάκης  διαμορφώνει  την  άποψή  του,  καθώς  αντιλαμβάνεται  το  νόημα  της  Ανατολής  σε  αντίθεση  με  την  κοσμοκρατορία  της  Δύσης.  Ειδικότερα για τον Ελληνισμό, η Ανατολή υπήρξε πάντοτε ένας κόσμος  απίστευτης  γοητείας  και  μυστηριακής  δύναμης:  στον  λόγο  και  στην  πράξη,  στη  ζωή  και  στον  θάνατο.  Ο  ανατολικός κόσμος λειτουργεί ως καθρέπτης του ελληνικού κόσμου, αφού παρουσιάζει παρόμοια στοιχεία της σκέψης όσον αφορά στη  σοφία  και  στη  θυμοσοφία,  καθώς  βασίζονται  στη  συσχέτιση  της  προαιώνιας  πείρας  και  του  αναγεννησιακού  πολιτισμού. Οι ιδέες, οι μύθοι και τα σύμβολα εξαϋλώνουν τον γεωγραφικό  τόπο  και  τον  αναγάγουν  φαντασιακά  σε  μια  άυλη  ιδεατή σφαίρα.

Ο Καζαντζάκης κρίνει και στοχάζεται με γνώμονα την εποχή  του,  δίχως  όμως  να  χάνει  τη  διορατική  ματιά  του  και  την  ενστικτώδη σκέψη του που διαπερνούν και κυριεύουν τα φιλοσοφικο-λογοτεχνικά  του  πονήματα,  τα  οποία  ορθώνονται  ως  διαχρονικοί φάροι ενός φωτισμένου Νου.

ΝΙΚΟΣ ΜΑΘΙΟΥΔΑΚΗΣ : ΕΝΑ ΜΑΓΕΥΤΙΚΟ ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΗ (απόσπασμα). Εισαγωγή στο έργο του Ν. Καζαντζάκη «Ταξιδεύοντας Ιαπωνία-Κίνα»(εκδόσεις ΕΘΝΟΣ)

ΤΑΓΜΑ ΙΠΠΟΤΩΝ ΚΡΗΤΗΣ

 

«ΤΑΓΜΑ   ΙΠΠΟΤΩΝ   ΚΡΗΤΗΣ»

Αμέσως μετά την Μάχη της Κρήτης η ιαπωνική εφημερίδα «Χρόνος» του Τόκιο δημοσίευσε το ακόλουθο άρθρο, το οποίο προκάλεσε τότε στον κόσμο βαθύτατη εντύπωση.

Έγραφε ο αρθρογράφος :

«Προτείνουμε ως ζήτημα υπέρτατου καθήκοντος τιμής, όπως δημιουργηθεί ένα έκτακτο τάγμα των Ιπποτών της Κρήτης για να τιμηθεί με ειδικό παράσημο κάθε πολίτης και κάθε αξιωματικός πού έλαβε μέρος εις την πιο παράδοξη και πιο ένδοξη μάχη της Ιστορίας, την ΜΑΧΗΝ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ. Οι Άγγλοι και οι Έλληνες στρατιώτες, οι άνδρες και οι γυναίκες της Κρήτης, πού έλαβαν μέρος στην θρυλική αυτήν μάχη, πρέπει να καταταχθούν με το όνομά τους σε ένα είδικό τάγμα   υπεράνθρωπων.

Χωρίς ενισχύσεις και εφόδια, χωρίς τροφή, αξύριστοι, άυπνοι και άπλυτοι, χωρίς ανάπαυση, που έχασαν  τους αρχηγούς τους μέσα στην φοβερή σύγχυση της μάχης που έλαβε χώρα σε ουρανό, στη θάλασσα και στη ξηρά, χωρίς αντιαεροπορικά τηλεβόλα, γνωρίζοντας το αδύνατο της φυγής των, μη έχοντας κανένα να δέσει τις πληγές τους, με τους νεκρούς να αφήνονται άταφοι, πλησίον των ζωντανών, βομβαρδιζόμενοι αδιαλείπτως, εξαντλημένοι με τα μάτια κατακόκκινα, λιπόσαρκοι στο μέσο της μανίας της τρομερής μάχης, "γνώριζαν ότι η τύχη τους, η ζωή ή ό θάνατος τους εξαρτιόντουσαν από την «εκ του συστάδην» μάχη. Μέσα στο δαιμονιώδες μαρτύριο της άγριας πάλης, γνώριζαν ότι μαχόντουσαν κατά του Αρμαγέδωνα.

Αυτά είναι τα απίστευτα γεγονότα, τα όποια αντιμετώπισαν οι γενναίοι, οι υπεράνθρωποι αυτοί μαχητές της φοβερής μάχης της κολάσεως, την οποίαν μόνον ένας Δάντης θα μπορούσε να   περιγράψει.

Καθώς γνώρισαν οι επικοί αυτοί πολεμιστές τον κατακλυσμό της ανθρώπινης αγριότητας, και αφού αντιμετώπισαν μία κόλαση από φλόγες, αίματα και θάνατον, είναι ζήτημα αν θα μπορέσουν πλέον να γνωρίσουν την γαλήνη της ζωής. Πρέπει όμως να δεχθούν την λατρεία και ευλάβεια όλων ημών των άλλων, των μικρότερων ανθρώπων, οι όποιοι παρακολουθήσαμε την ένδοξη μάχη τους και δεν μας μένει τίποτε άλλο παρά να τους στολίσουμε με δάφνες. Αλλά αυτό πρέπει να γίνει όταν θα έχουμε ψυχική γαλήνη, για να μπορούμε να απονείμουμε ωραίες τιμές, πρέπει να γίνει μετά την κατάπαυση των δονήσεων και της μανίας του πυρός και μετά τον τερματισμό της αιματηρός αγωνίας. Και αυτοί ακόμη οι Γερμανοί θα σηκώσουν το χέρι τους, θα σταθούν προσοχή και θα χαιρετήσουν ευλαβικά τα δαφνοστεφανομένα κεφάλια των γενναίων, τα κεφάλια εκείνων οι όποιοι και αιμόφυρτοι ακόμη τα κρατούσαν ψηλά και δεν υπέκυπταν.

ΠΗΓΗ:

ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΑΚΗΣ : ΣΕΛΙΔΕΣ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΔΟΞΑΣ

«ΤΑΓΜΑ   ΙΠΠΟΤΩΝ   ΚΡΗΤΗΣ»

Αμέσως μετά την Μάχη της Κρήτης η ιαπωνική εφημερίδα «Χρόνος» του Τόκιο δημοσίευσε το ακόλουθο άρθρο, το οποίο προκάλεσε τότε στον κόσμο βαθύτατη εντύπωση.

Έγραφε ο αρθρογράφος :

«Προτείνουμε ως ζήτημα υπέρτατου καθήκοντος τιμής, όπως δημιουργηθεί ένα έκτακτο τάγμα των Ιπποτών της Κρήτης για να τιμηθεί με ειδικό παράσημο κάθε πολίτης και κάθε αξιωματικός πού έλαβε μέρος εις την πιο παράδοξη και πιο ένδοξη μάχη της Ιστορίας, την ΜΑΧΗΝ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ. Οι Άγγλοι και οι Έλληνες στρατιώτες, οι άνδρες και οι γυναίκες της Κρήτης, πού έλαβαν μέρος στην θρυλική αυτήν μάχη, πρέπει να καταταχθούν με το όνομά τους σε ένα είδικό τάγμα   υπεράνθρωπων.

Χωρίς ενισχύσεις και εφόδια, χωρίς τροφή, αξύριστοι, άυπνοι και άπλυτοι, χωρίς ανάπαυση, που έχασαν  τους αρχηγούς τους μέσα στην φοβερή σύγχυση της μάχης που έλαβε χώρα σε ουρανό, στη θάλασσα και στη ξηρά, χωρίς αντιαεροπορικά τηλεβόλα, γνωρίζοντας το αδύνατο της φυγής των, μη έχοντας κανένα να δέσει τις πληγές τους, με τους νεκρούς να αφήνονται άταφοι, πλησίον των ζωντανών, βομβαρδιζόμενοι αδιαλείπτως, εξαντλημένοι με τα μάτια κατακόκκινα, λιπόσαρκοι στο μέσο της μανίας της τρομερής μάχης, "γνώριζαν ότι η τύχη τους, η ζωή ή ό θάνατος τους εξαρτιόντουσαν από την «εκ του συστάδην» μάχη. Μέσα στο δαιμονιώδες μαρτύριο της άγριας πάλης, γνώριζαν ότι μαχόντουσαν κατά του Αρμαγέδωνα.

Αυτά είναι τα απίστευτα γεγονότα, τα όποια αντιμετώπισαν οι γενναίοι, οι υπεράνθρωποι αυτοί μαχητές της φοβερής μάχης της κολάσεως, την οποίαν μόνον ένας Δάντης θα μπορούσε να   περιγράψει.

Καθώς γνώρισαν οι επικοί αυτοί πολεμιστές τον κατακλυσμό της ανθρώπινης αγριότητας, και αφού αντιμετώπισαν μία κόλαση από φλόγες, αίματα και θάνατον, είναι ζήτημα αν θα μπορέσουν πλέον να γνωρίσουν την γαλήνη της ζωής. Πρέπει όμως να δεχθούν την λατρεία και ευλάβεια όλων ημών των άλλων, των μικρότερων ανθρώπων, οι όποιοι παρακολουθήσαμε την ένδοξη μάχη τους και δεν μας μένει τίποτε άλλο παρά να τους στολίσουμε με δάφνες. Αλλά αυτό πρέπει να γίνει όταν θα έχουμε ψυχική γαλήνη, για να μπορούμε να απονείμουμε ωραίες τιμές, πρέπει να γίνει μετά την κατάπαυση των δονήσεων και της μανίας του πυρός και μετά τον τερματισμό της αιματηρός αγωνίας. Και αυτοί ακόμη οι Γερμανοί θα σηκώσουν το χέρι τους, θα σταθούν προσοχή και θα χαιρετήσουν ευλαβικά τα δαφνοστεφανομένα κεφάλια των γενναίων, τα κεφάλια εκείνων οι όποιοι και αιμόφυρτοι ακόμη τα κρατούσαν ψηλά και δεν υπέκυπταν.

ΠΗΓΗ:

ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΤΡΑΤΗΓΑΚΗΣ : ΣΕΛΙΔΕΣ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΔΟΞΑΣ

 

Το μυστήριο των Αϊνού

Το μυστήριο των Αϊνού

Οι αρχαίοι κάτοικοι της Ιαπωνίας

Μια ιστορική απόφαση πήρε το Ιαπωνικό κοινοβούλιο. Αναγνώρισε επισήμως ότι οι Αϊνού είναι οι αρχαίοι κάτοικοι της Ιαπωνίας. Οι αρχαίοι λοιπόν κάτοικοι της Ιαπωνίας, πριν την επικράτηση της σύγχρονης Ιαπωνικής φυλής πάνω στην παλιά, ονομαζόταν Αϊνού.

Αϊνού (ιαπωνικά: アイヌ‎) ονομάζονται οι ιθαγενείς κάτοικοι των βόρειων ιαπωνικών νησιών Χοκάιντο (Ιαπωνία) και Σαχαλίνης (Ρωσία). Τα αρχαιολογικά ευρήματα του πολιτισμού τους φτάνουν μέχρι και το 18000 π.Χ. Οι Αϊνού είναι οι τελευταίοι απόγονοι ενός λαού που κατά την νεολιθική εποχή κατοικούσε ολόκληρη την Ιαπωνία, όμως από τους προϊστορικούς ακόμα χρόνους, καθώς πιεζόταν από τα μογγολικά φύλα που είχαν ξεχυθεί από το κέντρο της Ασίας, ζητούσε καταφύγιο όλο και βορειότερα και περιοριζόταν συνεχώς σε αριθμό και σε έκταση.

Οι Αϊνού λοιπόν σύμφωνα με τους ανθρωπολόγους δεν είναι Ιάπωνες αλλά μάλλον Καυκάσιοι. Γενετικά είναι περισσότερο συγγενείς με τους Ευρω-σιβηρικούς λαούς παρά με τους Ιάπωνες. Δεν έχουν σχιστά μάτια ούτε τα άλλα χαρακτηριστικά των μογγολικών φυλών. Μικρόσωμοι, δολιχοκέφαλοι, οι Αϊνού έχουν άφθονο τρίχωμα, ζουν το καλοκαίρι σε καλύβες και τον χειμώνα σε κατοικίες μισοϋπόγειες, φορούν ρούχα από φυτικές ίνες που διακοσμούνται με λεπτοδουλεμένα και πολύπλοκα γεωμετρικά σχέδια, ενώ τον χειμώνα προστατεύονται από το κρύο με δέρματα σκύλων. Οι άντρες ασχολούνται με το κυνήγι. Πατροπαράδοτα όπλα είναι το τόξο και το ρόπαλο, τα μόνα σιδερένια που ξέρουν προέρχονται από τους γείτονές τους Ιάπωνες. Οι γυναίκες ασχολούνται με τη συλλογή καρπών και με μια στοιχειώδη γεωργία. Κατά τα έθιμα, ο άντρας πρέπει να παντρεύεται την κόρη του θείου του από την πλευρά της μητέρας του, όμως απαγορεύεται ο γάμος δυο αδελφών με δυο αδελφές. Η θρησκεία τους αποδίδει μεγάλη σημασία στην αρκούδα. Κάθε οικογένεια τρέφει αρκούδες.

Οι Αϊνού έχουν πλούσιους λαϊκούς μύθους και παραδόσεις, σήμερα όμως έχουν επιμειχθεί πολύ με τους Ιάπωνες. Μετά τον δέκατο έκτο αιώνα το κομμάτι των Αΐνού που ζούσε στα ιαπωνικά νησιά πιέστηκε να αφομοιωθεί από το ιαπωνικό στοιχείο, με αποτέλεσμα να καταστραφεί ο πολιτισμός τους σχεδόν ολοκληρωτικά. Όσοι ζούσαν στη ρωσική Σαχαλίνη ήταν πιο ελεύθεροι και οι κοινότητές τους κατά την περίοδο πριν τη ρωσική επανάσταση ήταν ορθόδοξες χριστιανικές με δικές τους εκκλησίες. Οι περισσότεροι μετά τον Β Παγκόσμιο πόλεμο, όταν ο σοβιετικός στρατός κατέλαβε τα νησιά τους, έφυγαν στην Ιαπωνία. Σήμερα είναι αναγνωρισμένη η μειονότητα των Αϊνού από το Ιαπωνικό Κοινοβούλιο. Παραδοσιακά η αρχαία θρησκεία τους ήταν πολυθεϊστική και λάτρευαν τα πνεύματα της φύσης. Η κοινωνία τους ήταν μητριαρχική, δηλαδή οι γυναίκες είχαν στα χέρια τους την οργάνωση της κοινότητας, ενώ οι άντρες ήταν απλά κυνηγοί.

Οι Αϊνού ήταν ένας ημινομαδικός λαός που ζούσε κυρίως από τη συλλογή τροφών και το κυνήγι. Όπου οι συνθήκες ήταν ευνοϊκές έκανε και μικρές καλλιέργειες ρυζιού και άλλες. Ανθρωπολογικά ήταν χωριστή φυλή από τους Ιάπωνες, με κύρια χαρακτηριστικά τα μεγαλύτερα και πιο ανοιχτόχρωμα μάτια, τις μεγάλες γενειάδες και το λευκό χρώμα του δέρματος. Οι Ιάπωνες τους έλεγαν τριχωτούς. Όσοι ήταν νεότεροι και δούλευαν έξω είχαν ηλιοκαμένο χρώμα. Οι μεγαλύτεροι όμως, που ήταν ανήμποροι και κάθονταν κυρίως στο σπίτι, είχαν λευκό δέρμα σαν αυτό των καυκάσιων.

ΟΙ ΧΟΡΟΙ

Οι χοροί κατέχουν ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στην ζωή των Αϊνού, καθώς μέσω αυτών επιτυγχάνεται η αρμονία της ζωής του ανθρώπου και η συνέχεια της επιβίωσής τους. Γι’αυτόν τον λόγο οι Αϊνού αφιέρωναν πολλούς χορούς στους θεούς διοργανώνοντας διάφορα φεστιβάλ. Παράλληλα ο χορός έπαιζε εξίσου σημαντικό ρόλο και στην καθημερινή ζωή καθώς εξέφραζε τα συναισθήματα χαρά και λύπης.

ΓΛΩΣΣΑ

Η προφορική και γραπτή γλώσσα που φαίνεται να χρησιμοποιούσαν είναι η συλλαβικής δομής "κατακάνα" μια μορφή της γιαπωνέζικης γραφής που χρησιμοποιείται λόγω της ακρίβειας και ευελιξίας της για περιγραφή επιστημονικών όρων μέχρι και σήμερα.  Πριν το 600 μ.Χ. θεωρούταν η γλώσσα κάποιου μικρού κύκλου λογίων και αργότερα βρήκε ευρύτερη εφαρμογή παράλληλα με την κινεζικής προέλευσης γραφή "κάνζι".

Η γραφή "κατακάνα" έχει πολύ ενδιαφέρουσες ομοιότητες με την αρχαία Κρητική συλλαβική γραφή. Η γλώσσα τους και τα έθιμά τους έχουν πάρα πολλές ομοιότητες με τα αντίστοιχα της αρχαίας Ελλάδας, και το όνομά τους θυμίζει και πάλι παραφθορά του "Ίωνας"!

Ωστόσο σύμφωνα με ιστορικές, γλωσσολογικές και γενετικές μελέτες, οι Αϊνού είναι απόγονοι των μεσαιωνικών λαών Satsumon και Okhotsk. Αυτοί με τη σειρά τους, ανάγουν τη καταγωγή τους στους Jomon, ο πολιτισμός των οποίων, η παρουσία στην Ιαπωνία, ξεκινά από το 10.500 πΧ. Παλαιότερες αναφορές για καυκάσια – ευρωπαϊκή καταγωγή, έχουν καταρριφθεί από γενετικές μελέτες.

Όσον αφορά για τους αρνητές του ισχυρισμού για την «ελληνικότητα» των Αϊνού, αυτοί δεν αναφέρονται στους ισχυρισμούς για το θέμα της γλώσσας και των εθίμων αλλά βασίζονται στα αναφερόμενα σε μαιάνδους στα ρούχα των Αϊνού (που τους βρίσκουμε σε όλο το πλανήτη και δεν είναι αποκλειστικό ελληνικό «σχέδιο») και σε λίγες παλιές φωτογραφίες ορισμένων ατόμων, που φαίνεται να διαθέτουν ευρωπαϊκά χαρακτηριστικά.

Πηγές:

https://el.wikipedia.org/wiki/Αϊνού

https://boraeinai.blogspot.com/2009/05/o.html

https://www.ellinikahoaxes.gr/2017/06/10/ainu-japan-origins

https://www.greecejapan.com/afieroma-stous-ainu/