Είναι ο καρκίνος ασθένεια της σύγχρονης εποχής; Δεν υπήρχε παλιά; Η έρευνα
καταλήγει στο ότι ο καρκίνος δεν υπήρχε στα αρχαία χρόνια. Είναι πιθανό να
είναι προϊόν της σύγχρονης εποχής. Η άποψη αυτή...
... έχει πολλούς υπερασπιστές αλλά
και πολλούς πολέμιους. Η καθηγήτρια Ροζαλί Ντέηβιντ και η ομάδα της στο Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ
όπως και ο καθηγητής Ζίμερμαν του Πανεπιστημίου Βιλανόβα εκτιμούν ότι ο καρκίνος
είναι νόσος που έχει να κάνει με το σύγχρονο τρόπο ζωής. Ισχυρίζονται ότι στην αρχαιότητα δεν υπήρχει καμία γενεσιουργός αιτία για
τον καρκίνο. Η νόσος οφείλεται στη διατροφή, στις συνήθειες και στο περιβάλλον. Σε μούμιες 3000 χρόνων σπάνια βρίσκονται ίχνη όγκων και μάλιστα πρόκειται
για καλoήθεις όγκους. Το επιχείρημα ότι το προσδόκιμο της ζωής των αρχαίων ήταν
μικρότερο, αποκρούστηκε από το γεγονός ότι το διάστημα από 25 μέχρι 50 χρόνων
είναι αρκετό για να εμφανιστεί καρκίνος. Ερευνώντας το θέμα ανακαλύπτουμε ότι οι πρώτες μορφές π.χ του καρκίνου του
μαστού εμφανίζονται μετά τον 17ο αιώνα. Η στατιστική βέβαια λέει ότι το 90% των
ανθρώπων που πεθαίνουν από καρκίνο είναι πάνω από 50 χρονών, οπότε εξετάζοντας
τους κανείς πριν από τα 50 δε θα έβρισκε ίχνη της νόσου. Τα συμπεράσματα δικά σας, καθώς υπάρχουν οι παράγοντες της κληρονομικότητας,
της ηλιακής ακτινοβολίας ή της ραδιενέργειας.
Για να μάθετε πως αρρωσταίνουν τα παιδιά από καρκίνο θα ήθελα να προσέξετε αυτό που θα σας πώ (Τα πρόσωπα είναι φανταστικά).
- Ένα απόγευμα παίρνουν οι γονείς την ΜΑΙΡΟΥΛΑ (4 ετών) και την πηγαίνουν στον(στην) παιδίατρο για ένα συνηθισμένο εμβόλιο(MMR ας πούμε).Αφού εμβολιάσθηκε η μικρή έφυγαν και.... πήγαν σπίτι τους.
Μετά από 3 περίπου μήνες η Μαιρούλα αρχισε να έχει τα πρωινά για κανα 5λεπτο τάση για εμετό. Επίσης χωρίς ιδιαίτερη αιτία η μαιρούλα έπεφτε συνεχώς και χτυπούσε. Ανησύχησαν οι γονείς και πήγαν πάλι την Μαιρούλα στον(στην) παιδίατρο. Μόλις είδε την Μαιρούλα ο(η) παιδίατρος είπε στους γονείς να πάνε στα νοσοκομεία παίδων της Αθήνας και θα ειδοποιήσει να τους περιμένει νευρολόγος. Ανήσυχοι οι γονείς ρώτησαν τι συμβαίνει, οπότε ο(η) παιδίατρος τους απάντησε: Λόγο του εμβολίου που έκανε η Μαιρούλα πιθανώς να έχει δημιουργηθεί κύστη με υγρό στο πίσω μέρος του κεφαλιού. Οι γονείς σάστισαν.
-Πήραν την Μαιρούλα και την πήγαν στο νοσοκομείο ΠΑΙΔΩΝ όπου τους περίμενε νευρολόγος. Μόλις εξέτασε ο νευρολόγος την Μαιρούλα έδωσε εντολή για μαγνητική στο κεφάλι. Οι γονείς τρελάθηκαν και είπαν στον νευρολόγο αυτά που τους είπε ο(η) παιδίατρος. Τότε κυνικά ο νευρολόγος τους είπε ότι μάλλον το υγρό έχει γίνει όγκος. Αμέσως η μητέρα ρώτησε τον γιατρό:Αφού τα εμβόλια δημιουργούν τέτοια προβλήματα γιατί οι γιατροί δεν ενημερώνουν τον κόσμο. Η απάντηση του νευρολόγου ήταν η εξής: Εγώ δεν εμβολιάζω τα παιδιά μου αλλά ποιός μπορεί να τα βάλει με τις φαρμακοβιομηχανίες από την στιγμή που καταφέρνουν να εγκρίνει ο ΕΟΦ τα δηλητηριά τους; Ξαναρωτάει η μητέρα: Πως γίνεται να μην εμβολιάσω το παιδί μου και να το δεχτούν στο σχολείο; Απαντάει ο γιατρός: Μπορείς να πληρώσεις τον γιατρό να υπογράψει ότι έκανε το εμβόλιο το παιδί σου και να μην το κάνει. Οι γονείς ξέσπασαν σε λιγμούς.
- Έγινε τελικά η μαγνητική και βρέθηκε ότι η μικρή Μαιρούλα είχε έναν όγκο 5 εκατοστά στο πίσω μέρος του κεφαλιού εξαιτίας ενός εμβολίου. Αμέσως ξεκίνησε η διαδικασία για χειρουργείο. Εννοείτε ότι έπεσε και το σχετικό φακελάκι περί τα 3000 ΕΥΡΩ στον νευροχειρούργο.
Μέχρι εδώ είναι το πρώτο μέρος της επιχείρησης. Τα κρούσματα λευχαιμιών και όγκων έχουν αυξηθεί κατακόρυφα μετά την εισαγωγή στην αγορά των νέων εμβολίων από το 2005 και μετά.
Για προσέξτε το 2ο μέρος της επιχείρησης:
-Μετά από 10ήμερη παραμονή στην νευροχειρουργική η Μαιρούλα μεταφέρεται στο πολυδιαφημησμένο νέο ογκολογικό νοσοκομείο ΜΑΡΙΑΝΑ ΒΑΡΔΙΝΟΓΙΑΝΝΗ ΕΛΠΙΔΑ. Στο μεταξύ βγήκε και η ιστολογική εξέταση και βρέθηκε ότι η Μαιρούλα είχε κακοήθη όγκο. Αφού μπήκε στο δωμάτιο η Μαιρούλα ήρθε ο(η) ογκολόγος ιατρός και είπε στους γονείς ότι το παιδί τους για να έχει καλύτερα αποτελέσματα θα πρέπει να φέρουν ένα φάρμακο (EDOXAN) από τις ΗΠΑ διότι το EDOXAN εδώ στην ΕΛΛΑΔΑ προέρχεται από Ινδία και Πακιστάν. Έντρομοι οι γονείς ρώτησαν γιατί συμβαίνει αυτό. Ο(Η) ογκολόγος απάντησε: Διότι το υπουργείο υγείας έδωσε εντολή να προμηθευόμαστε τα πιο φθηνά φάρμακα που έχουν έγκριση από τον ΕΟΦ. Όμως επειδή τα φάρμακα αυτά έχουν πολλά προσθετικά (έκδοχα) έχουν και περισσότερες παρενέργειες και δεν είναι σίγουρο ότι θα έχουν τα αναμενόμενα αποτελέσματα. Έτσι οι γονείς ξεκίνησαν έναν αγώνα να φέρουν EDOXAN από τις ΗΠΑ. Φυσικά σχεδόν πούλησαν το μισό τους σπίτι.
-Έτσι ξεκίνησαν οι χημειοθεραπείες της Μαιρούλας. Εκτός από το ΕΝΤΟΞΑΝ η Μαιρούλα έπαιρνε ΟΓΚΟΒΙΝ, ΚΑΡΜΠΟΠΛΑΤΙΝΑ, ΒΕΠΕΣΙΝΤ σε διάφορες δόσεις και σχήματα. Οι θεραπείες που έκανε η Μαιρούλα ήταν 4ήμερες και κοστίζουν 5000 ευρώ για το ταμείο περίπου (η μία 4ήμερη).
Εδώ ξεκινάει το τρίτο μέρος της επιχείρησης. Πριν προχωρήσω θα δώσω μερικές πληροφορίες για την αντιμετώπιση του καρκίνου. Για να καταπολεμηθεί η νόσος πρέπει να πέφτουν τα αιματολογικά και όχι να είναι φυσιολογικά, δηλαδή να πέφτουν σε επίπεδα που το παιδί να χρειάζεται μετάγγιση. Επομένως η αιμοσφαιρίνη να πέφτει κάτω από 8 και τα αιμοπετάλια κάτω από 20000.Βέβαια σε αυτή την περίπτωση με τα αιμοπετάλια το παιδί κινδυνεύει με εγκεφαλική αιμορραγία αλλά αυτό αντιμετωπίζεται με μετάγγιση.
- Η θεραπεία της Μαιρούλας πήγαινε καλά. Σε κάθε θεραπεία τα αιματολογικά έπεφταν όλο και πιο πολύ οπότε χρειάζονταν μετάγγιση. Εδώ αρχίζει και το πρόβλημα. Τα αιμοπετάλια της μετάγγισης έχουν όριο ζωής από 1 μέρα εως 5 μέρες ανάλογα από το πόσο είναι αποθηκευμένα όμως αυτό πως μπορούν να το ξέρουν οι γονείς; Οι γιατροί και οι νοσοκόμοι δεν μιλάνε αρκετά αν δεν πέσουν τα ανάλογα φακελάκια. Έτσι η Μαιρούλα έβαλε αιμοπετάλια αλλά ήταν για 2 ημέρες και το παιδί είχε πάθει από τις θεραπείες μυελική υποπλασία δηλαδή δεν παρήγαγε αιμοπετάλια ο μυελός. Οι γονείς νόμιζαν ότι όπως τις άλλες φορές έβαλε το παιδί τους αιμοπετάλια για 5 ημέρες. Την Τρίτη ημέρα το βράδυ το παιδί είδε ένα εφιάλτη πιέστηκε και επειδή δεν είχε αρκετά αιμοπετάλια έπαθε εγκεφαλική αιμορραγία. Το παιδί ενώ πήγαινε καλά στην θεραπεία τελικά πέθανε.
ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟ:
1η ΕΡΩΤΗΣΗ: ΦΤΑΙΕΙ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΕΠΙΤΡΕΠΕΙ ΤΟΝ ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΕΜΒΟΛΙΑ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝ ΠΑΡΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΣΤΟΝ ΝΕΥΡΑΞΟΝΑ;
2Η ΕΡΩΤΗΣΗ: ΦΤΑΙΝΕ ΟΙ ΓΙΑΤΡΟΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΙΛΑΝΕ ΕΝΩ ΟΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟΙ ΑΠΟ ΑΥΤΟΥΣ ΔΕΝ ΚΑΝΟΥΝ ΑΥΤΑ ΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥΣ ΕΝΩ ΞΕΡΟΥΝ;
3Η ΕΡΩΤΗΣΗ: ΦΤΑΙΝΕ ΑΥΤΟΙ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΣΤΙΣ ΚΑΡΕΚΛΕΣ ΤΟΥ ΕΟΦ ΚΑΙ ΕΝΩ ΞΕΡΟΥΝ ΣΥΝΑΙΝΟΥΝ;
4Η ΕΡΩΤΗΣΗ: ΦΤΑΙΝΕ ΟΙ ΓΙΑΤΡΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΝΟΣΟΚΟΜΟΙ ΠΟΥ ΕΝΩ ΞΕΡΟΥΝ ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙΣ ΜΕΤΑΓΓΙΣΗ ΔΕΝ ΣΟΥ ΛΕΝΕ ΤΙΠΟΤΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ ΛΗΞΕΙΣ ΤΩΝ ΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΩΝ ΔΙΟΤΙ ΔΕΝ ΤΟΥΣ ΔΙΝΕΙΣ; ΑΦΟΥ ΔΕΝ ΕΧΕΙΣ ΝΑ ΤΟΥΣ ΔΩΣΕΙΣ ΑΛΛΑ.
5Η ΕΡΩΤΗΣΗ: ΦΤΑΙΝΕ ΟΛΑ ΤΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ (ΚΑΡΕΚΛΟΚΕΝΤΑΥΡΟΙ) ΠΟΥ ΕΠΙΤΡΕΠΟΥΝ ΝΑ ΕΜΒΟΛΙΑΖΟΝΤΑΙ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΑ ΕΜΒΟΛΙΑ ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΕΦΑΡΜΟΖΟΥΝ ΤΟΝ ΝΟΜΟ ΠΕΡΙ ΓΝΩΣΗΣ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΖΩΗΣ ΠΟΥ ΓΙΝΕΤΑΙ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΣΕ ΑΥΤΗΝ ΤΗΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ;
ΠΟΣΟ ΑΠΑΝΘΡΩΠΟΙ ΚΥΡΙΟΙ ΘΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΑΚΟΜΑ; ΠΟΣΕΣ ΖΩΕΣ ΑΝΤΕΧΟΥΝ ΑΚΟΜΑ ΟΙ ΠΛΑΤΕΣ ΣΑΣ ΣΤΟΝ ΒΩΜΟ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ; ΔΕΝ ΝΤΡΕΠΕΣΤΕ ΤΡΥΦΕΡΕΣ ΨΥΧΕΣ ΝΑ ΤΙΣ ΤΑΛΑΙΠΩΡΕΙΤΑΙ ΜΕ ΑΥΤΟΝ ΤΟΝ ΤΡΟΠΟ; ΝΑ ΤΙΣ ΕΧΕΤΕ ΜΕΤΑΒΑΛΕΙ ΣΕ ΠΗΓΕΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ; ΣΤΑ ΔΙΚΑ ΣΑΣ ΠΑΙΔΙΑ ΘΑ ΤΟ ΔΕΧΟΣΑΣΤΑΝ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΑΥΤΟ; ΕΠΕΙΔΗ ΕΓΩ ΔΕΝ ΕΙΜΑΙ ΘΕΟΣ ΓΙΑ ΝΑ ΕΠΙΒΑΛΛΩ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΕΥΧΟΜΑΙ ΑΠΟ ΤΑ ΒΑΘΗ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΣ ΜΟΥ ΝΑ ΕΡΘΕΙ Η ΣΤΙΓΜΗ ΝΑ ΠΛΗΡΩΣΕΤΕ ΜΕ ΤΟ ΙΔΙΟ ΝΟΜΙΣΜΑ.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ
ΣΧΟΛΙΑ ΣΤΟ ΙΣΤΟΛΟΓΙΟ
Ανώνυμος είπε...
Και ποιός μου λέει ότι όλο αυτό δεν είναι πάλι απο φαρμακευτικές που προσπαθούν να ξαναπουλήσουν τα δικά τους ακριβά φάρμακα? Εγώ γιατί έμεινα στην φράση, ότι το Υπουργείο τους λέει να παίρνουν τα φθηνότερα? (και καλά απο Ινδία - Πακιστάν και όχι τα "ΚΑΛΑ" απο Αμερική.... Τι μπούρδες είναι αυτές....
Κρατάω μικρό καλάθι για το δημοσιευμα...
ΑΠΑΝΤΩ ΣΤΟΝ ΦΙΛΟ ΠΟΥ ΑΜΦΙΣΒΗΤΕΙ ΜΕ ΔΥΟ ΙΑΤΡΙΚΑ ΣΑΙΤ ΠΟΥ ΔΙΑΦΩΝΟΥΝ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΜΒΟΛΙΑΖΜΟΥΣ. ΑΠΟΨΗ ΜΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΣ ΚΑΛΕΣΕΙ Ο ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΜΕΝ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΔΕ ΝΑ ΤΟΥ ΑΠΟΔΕΙΞΟΥΝ ΠΟΙΟΣ ΕΧΕΙ ΔΙΚΙΟ ΚΑΙ ΠΟΙΟΣ ΕΧΕΙ ΑΔΙΚΟ. ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ.
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ
http://www.homeopathy.gr/articles_vaccines.html
http://www.healthview.gr/tag/%CF%80%CE%B1%CF%81%CE%B5%CE%BD%CE%AD%CF%81%CE%B3%CE%B5%CE%B9%CE%B5%CF%82-%CE%B5%CE%BC%CE%B2%CE%BF%CE%BB%CE%AF%CE%BF%CF%85-%CE%BD%CE%AD%CE%B1%CF%82-%CE%B3%CF%81%CE%AF%CF%80%CE%B7%CF%82
Ανακαλύφθηκε το περιεχόμενο φαρμακευτικών χαπιών αρχαίων ελλήνων γιατρών, που βρέθηκαν σε ναυάγιο
Αμερικανοί αρχαιοβοτανολόγοι μπόρεσαν για πρώτη φορά να μελετήσουν και να αναλύσουν το περιεχόμενο χαπιών που έφτιαχναν οι γιατροί στην αρχαία Ελλάδα και τα οποία ανακαλύφθηκαν προ 20ετίας, σε ένα ναυάγιο ελληνικού πλοίου στα ανοιχτά της Τοσκάνης.
Το πλοίο από ξύλο καρυδιάς, το οποίο ναυάγησε το 130 π.Χ., μετέφερε γυαλικά από τη Συρία και φάρμακα, που τα περισσότερα δεν είχαν καθόλου μουσκέψει από το νερό. Οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν το ναυάγιο το 1989, αλλά μόλις τώρα κατέστη δυνατό να ανακοινωθεί η μελέτη των φαρμακευτικών σκευασμάτων που αυτό περιείχε.
Οι αναλύσεις DNA έδειξαν ότι κάθε χάπι ήταν ένα μίγμα από τουλάχιστον δέκα διαφορετικά εκχυλίσματα φυτών, όπως ο ιβίσκος και το σέλινο. "Για πρώτη φορά έχουμε, πια, φυσικά στοιχεία όσων περιέχονται στα γραπτά των αρχαίων Ελλήνων γιατρών Διοσκουρίδη και Γαληνού", δήλωσε ο Αλέν Τουγουέιντ του Εθνικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας του Ινστιτούτου Σμιθσόνιαν στην Ουάσιγκτον, σύμφωνα με το New Scientist.
Η ανάλυση του DNA έγινε από τον Ρόμπερτ Φλάισερ του Εθνικού Ζωολογικού πάρκου του Σμιθσόνιαν, ο οποίος συνέκρινε τις γενετικές αλληλουχίες που βρήκε σε δύο χάπια, με τη γενετική βάση φυτών GenBank που έχουν τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ. Με τον τρόπο αυτό, μπόρεσε να εντοπίσει μέσα στα χάπια ίχνη από καρότο, ραπανάκι, σέλινο, άγριο κρεμμύδι, βαλανίδια, λάχανο, ήμερο τριφύλλι (αλφάλφα), αχίλλεια κ.α. Ακόμα εντόπισε ιβίσκο, που πιθανώς είχε εισαχθεί από την Ανατολική Ασία, την Ινδία ή την Αιθιοπία.
Σύμφωνα με τον Φλάισερ, τα περισσότερα από τα παραπάνω φυτά χρησιμοποιούνταν από τους αρχαίους για να θεραπεύουν τους αρρώστους. Η αχίλλεια π.χ. σταματούσε την αιμορραγία κάποιου τραύματος. Ο Πεδάνιος Διοσκουρίδης, ιατρός και βοτανολόγος (πρόδρομος των φαρμακοποιών), κατά τον 1ο αιώνα μ.Χ., περιέγραφε στα κείμενά του το καρότο ως πανάκεια για πολλά προβλήματα υγείας, θεωρώντας, για παράδειγμα, ότι αν κανείς το έχει φάει προκαταβολικά, δεν τον βλάπτουν τα ερπετά, ενώ παράλληλα βοηθά στη σύλληψη παιδιού.
Η ανάλυση των αρχαίων παρασκευασμάτων-χαπιών, εκτός από τις νέες πληροφορίες, έχει δημιουργήσει και νέα μυστήρια για τους αρχαιοβοτανολόγους. Η μελέτη του DNA δείχνει ότι τα χάπια πιθανότατα περιείχαν και ηλίανθους, ένα φυτό που οι επιστήμονες ως τώρα πίστευαν ότι δεν υπήρχε στον "παλαιό κόσμο", πριν οι Ευρωπαίοι το ανακαλύψουν στην Αμερική. Αν το εύρημα επιβεβαιωθεί, οι βοτανολόγοι θα πρέπει να αναθεωρήσουν την παραδοσιακή ιστορία του φυτού και την παγκόσμια διασπορά του, όπως δήλωσε ο Τουγουέιντ, αν και παραμένει ακόμα η πιθανότητα η παρουσία ηλίανθου στα αρχαία χάπια να προέρχεται από πρόσφατη γενετική "μόλυνση".
Τα βότανα και τα φάρμακα που περιγράφουν στα κείμενά τους ο Γαληνός και ο Διοσκουρίδης, έχουν συχνά θεωρηθεί ως "κομπογιαννίτικα" και αναποτελεσματικά. Τώρα, οι αρχαιοβοτανολόγοι σκοπεύουν να λύσουν την επιστημονική διαμάχη γύρω από την θεραπευτική αξία των αρχαίων παρασκευασμάτων, μελετώντας κατά πόσο τα φυτικά εκχυλίσματα που βρέθηκαν στα χάπια, μπορούν να θεραπεύσουν ασθένειες.
Ο Τουγουέιντ θέλει να βρει τις ακριβείς μετρήσεις που έκαναν οι αρχαίοι έλληνες γιατροί για να παρασκευάσουν τα χάπια τους. "Ποιος ξέρει, αυτά τα αρχαία φάρμακα μπορεί να ανοίξουν νέους δρόμους στη φαρμακολογική έρευνα", σημείωσε.
Οι αναλύσεις της αμερικανικής ερευνητικής ομάδας παρουσιάστηκαν στο 4ο Διεθνές Συμπόσιο Βιομοριακής Αρχαιολογίας, που έγινε αυτή την εβδομάδα στην Κοπεγχάγη της Δανίας.
Από τους εφήβους ξεκινάει ο επικίνδυνος ιός κονδυλωμάτων του τράχηλου της μήτρας
Του Ηλια Μαγκλινη
Εχει περιγραφεί ως «αναρχική λειτουργία κυττάρων». Οι παλαιότεροι έκαναν λόγο για το «σαράκι», «το κακό το πράγμα», ακόμα και σήμερα πολλοί αποφεύγουν να τον ονοματίσουν, να αναφέρουν την επιστημονική του ονομασία: καρκίνος. Μια νόσος που στη συνείδηση των περισσοτέρων ισοδυναμεί με δαίμονα, με κάτι σχεδόν υπερβατικό - και συχνά, δυστυχώς, ανίκητο. Για τους επιστήμονες όμως δεν υπάρχουν δαίμονες ή δημιουργήματα μιας καταπιεσμένης ψυχολογίας, παρά μόνον η ασθένεια, η μελέτη της, η έρευνά της και η θεραπεία της. Πρόκειται βέβαια για έναν σκληρό αγώνα που συνεχίζεται. Ο Γερμανός καθηγητής Ιολογίας Χάραλντ τσουρ Χάουζεν (Harald zur Hausen) δίνει τον δικό του αγώνα στο μέτωπο με τον καρκίνο δεκαετίες τώρα. Οι προσπάθειές του απέφεραν ένα Νομπέλ Ιατρικής και Φυσιολογίας, πολύ περισσότερο όμως έδωσαν ελπίδα σε πολύ κόσμο - κυρίως γυναίκες.
Ο δρ τσουρ Χάουζεν βρέθηκε πρόσφατα στη χώρα μας για μια σειρά διαλέξεων, στο πλαίσιο των Σεμιναριακών Διαλέξεων Ωνάση.
Είναι ένας χαμηλών τόνων άνθρωπος που μιλάει σιγά και αργά κι έχει την αυστηρότητα και την ακρίβεια του αφοσιωμένου επιστήμονα. Ο δικός του τομέας είναι οι κακοήθειες λοιμώδους προελεύσεως και μαζί με την επιστημονική του ομάδα, ο δρ τσουρ Χάουζεν απέδειξε τον ρόλο των ιών των ανθρώπινων θηλωμάτων (Ηuman Ρapilloma Virus, ΗΡV) στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας - ο δεύτερος συχνότερος στις γυναίκες.
«Απ' όταν ήμουν φοιτητής, με ενδιέφεραν πολύ οι ιοί», θυμάται. «Στην πορεία, επικεντρώθηκα σε εκείνους που θεωρούνταν ύποπτοι για την πρόκληση καρκίνου. Βρέθηκα σε ερευνητικά κέντρα μελέτης του καρκίνου, κλείστηκα στα εργαστήρια, κάτι που στην αρχή έβρισκα πληκτικό διότι πολύ συχνά ερευνάς και πειραματίζεσαι χωρίς να συμβαίνει τίποτα. Οταν το 1973 εξέφρασα για πρώτη φορά την ιδέα ότι τα ανθρώπινα θηλώματα ενδεχομένως να προκαλούν καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και ότι το DNA του ιού βρίσκεται ενσωματωμένο στο γενετικό υλικό των μολυσμένων κυττάρων, δέχθηκα σφοδρή αμφισβήτηση. Επιμείναμε με τους συνεργάτες μου αλλά η αλήθεια είναι ότι στην αρχή μας έλειπαν τα τεκμήρια. Είμαστε πολύ απογοητευμένοι διότι δεν είχαμε καταφέρει να εντοπίσουμε ίχνη του ιού στο συγκεκριμένο τύπο καρκίνου».
Ο δρ τσουρ Χάουζεν συνδύασε πολλές ιατρικές αναφορές στις οποίες γινόταν λόγος για μετεξέλιξη όζων στα γεννητικά όργανα σε κακοήθεις όγκους, με τη γενεσιουργό αιτία αυτών των αρχικά καλοήθων όζων, τον ιό HPV. «Μέσα από συγκεκριμένα βιοχημικά πειράματα, φτάσαμε εκεί που θέλαμε, αλλά ύστερα από μια δεκαετία περίπου», καταλήγει.
Η πρώτη επιτυχία
Το 1983 ο δρ τσουρ Χάουζεν απομόνωσε το DNA του τύπου 16 του HPV (ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων) σε καρκινικούς όγκους και την επόμενη χρονιά ακολούθησε ο τύπος 18. Στη συνέχεια κατέδειξε τις ιδιότητες του ΗΡV που του επέτρεπαν να επάγει την καρκινογένεση, αλλά και τους προδιαθεσικούς παράγοντες που βοηθούν στην εγκαθίδρυση του ιού και στην κυτταρική μεταμόρφωση. Από τότε, έχουν ανακαλυφθεί πάνω από 100 τύποι, από τους οποίους 40 μολύνουν τα γεννητικά όργανα και μπορούν να προκαλέσουν τα γνωστά κονδυλώματα. Οι 15 από αυτούς μπορούν να προκαλέσουν και καρκίνο του τραχήλου της μήτρας.
Η ανακάλυψη αυτή οδήγησε στο πρώτο αντικαρκινικό εμβόλιο στην ιστορία της ιατρικής. Το 2006 εμφανίστηκαν τα πρώτα εμβόλια κατά των επικίνδυνων τύπων 16 και 18. «Εργάστηκα για ένα διάστημα στην Κένυα όπου ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας βρισκόταν σε τρομακτική έξαρση. Η χώρα δεν είχε ιατρικές υποδομές, το τεστ ΠΑΠ δεν το έκανε κανείς - συνεπώς, ένας τρόπος να αντιμετωπίσεις την κατάσταση ήταν να εμβολιαστούν τα παιδιά. Οχι μόνο τα κορίτσια αλλά και τα αγόρια. Πιστεύω ακράδαντα ότι τα αγόρια πρέπει να εμβολιάζονται σε νεαρή ηλικία διότι από αυτά ξεκινάνε αυτοί οι ιοί και μεταδίδονται με τη σεξουαλική επαφή. Ισως να μην χρειάζεται καν να εμβολιάζονται τα κορίτσια, αλλά μόνον τα αγόρια, διότι, ως γνωστόν, τα αγόρια είναι πολύ πιο δραστήρια σεξουαλικά. Αλλά και στον ανεπτυγμένο κόσμο πρέπει να γίνονται αυτοί οι εμβολιασμοί σε εφηβική ηλικία. Κάποιοι έχουν θέσει το όριο στα δεκαεπτά χρόνια. Θεωρώ ότι είναι αργά - τα παιδιά σήμερα έχουν σεξουαλικές επαφές νωρίτερα και το ζητούμενο είναι να εμβολιαστεί ένας νέος προτού προσβληθεί από ένα τέτοιο αφροδίσιο νόσημα. Βεβαίως, το εμβόλιο δεν θα εγγυηθεί σε μια γυναίκα ότι δεν θα πάθει καρκίνο, σίγουρα όμως μειώνει δραστικά τις πιθανότητες».
Το Νομπέλ δεν μ' εμπόδισε να δουλεύω όπως πριν
Σήμερα, περισσότερο από το 5% των καρκίνων αποδίδονται στη δράση του ιού ΗΡV ο οποίος έχει μολύνει το 50% - 80% του παγκόσμιου πληθυσμού. Χάρη, όμως, στα εμβόλια, παρέχεται ένα 95% προστασία από τα επικίνδυνα στελέχη του ιού ΗΡV. Οταν λοιπόν ρωτώ τον καθηγητή αν σήμερα αισθάνεται ικανοποιημένος, αντιδρά. «Μισώ αυτή τη λέξη. Φυσικά, χάρηκα όταν το εμβόλιο έγινε πραγματικότητα, αλλά όταν δουλεύεις σκληρά για τόσο πολλά χρόνια, αυτό που βλέπεις μέσα σε όλη αυτή τη βιομηχανία είναι πόσα ζητήματα έχουν μείνει σε εκκρεμότητα. Πόσα προβλήματα δεν έχουν λυθεί. Αυτό και μόνο με εμποδίζει από το να νιώθω ικανοποίηση. Ακόμα κι όταν ήρθε η βράβευση με το Νομπέλ, δεν αισθάνθηκα τόσο μεγάλη χαρά για να είμαι ειλικρινής. Το χάρηκα βέβαια, το έζησα με την οικογένειά μου (η οποία το απόλαυσε πολύ περισσότερο απ' ό,τι εγώ), αλλά αυτό δεν μ' εμπόδισε ποτέ από το να συνεχίσω να δουλεύω όπως δούλευα. Βέβαια, η ζωή μου δεν είναι η ίδια πια. Πολλές συνεντεύξεις, ταξίδια και περισπασμοί, αλλά όλο αυτό έχει και τις ευχάριστες πλευρές του. Στην Κένυα πάντως καταλαβαίνεις τι σημαίνει αυτή η αρρώστια για τις γυναίκες και από αυτή τη σκοπιά, ναι, αισθάνομαι μιαν ηθική ικανοποίηση».
Και πάλι όμως, η ικανοποίηση αυτή είναι σχετική, καθώς επιμένει ότι η πρόοδος στη μελέτη και την πρόληψη του καρκίνου είναι μάλλον αργή. «Εξαρτάται από το πώς το βλέπει κανείς. Από μια σκοπιά, οι εξελίξεις σε αυτό τον τομέα δεν είναι γρήγορες. Τη δεκαετία του '80 προσέγγισα πολλές εταιρείες προκειμένου να χρηματοδοτήσουν την έρευνα για τον εμβολιασμό. Μόνο μία ενδιαφέρθηκε, από τη Φρανκφούρτη, η οποία ανήκε σε έναν φαρμακευτικό γίγαντα. Οταν στην αρχή είχαμε κάποια αρνητικά αποτελέσματα στις έρευνές μας, η εταιρεία σταμάτησε τη χρηματοδότηση. Δύο χρόνια μετά, δύο αμερικανικές εταιρείες από τη Φιλαδέλφεια και το Μέριλαντ έδειξαν ενδιαφέρον, μας χρηματοδότησαν και αυτό έφερε αποτελέσματα. Ως ερευνητικό κέντρο χρειαζόμαστε τα χρήματα των φαρμακευτικών εταιρειών, αλλιώς μόνοι μας δεν μπορούμε να κάνουμε τίποτα. Είναι συχνά πολύ σκληρή υπόθεση να πρέπει να πείσεις κάποιους αγνώστους να χρηματοδοτήσουν την έρευνά σου. Παλαιότερα ήταν πολύ πιο δύσκολο να πείσεις αυτές τις εταιρείες, τώρα πια είναι αλλιώς, έχει δημιουργηθεί μια τεράστια αγορά, ειδικά για τα εμβόλια αυτά».
Εχουν εντοπιστεί δεινόσαυροι με ίχνη από καρκίνο των οστών
Οταν φτάνω στο ερώτημα σχετικά με το πόσο «παλιά» αρρώστια είναι ο καρκίνος, ο δρ τσουρ Χάουζεν με ξαφνιάζει. «Εχουν γίνει μελέτες σε οστά δεινοσαύρων και έχουν εντοπιστεί ίχνη ότι έπασχαν από καρκίνο των οστών. Επίσης, στη Μογγολία βρέθηκαν τα απομεινάρια ενός προϊστορικού ανθρώπου, η εξέταση των οποίων μας έδειξε ότι έπασχε από καρκίνο του προστάτη και ότι πολύ πιθανόν να πέθανε από αυτό. Ο καρκίνος είναι μαζί μας από παλιά, ουσιαστικά από τη στιγμή που δημιουργήθηκαν οι πολυκύτταροι οργανισμoί. Δεν είναι κάτι σημερινό, σύγχρονο. Πάντοτε οι άνθρωποι πέθαιναν από καρκίνο, απλώς κάποτε δεν το ήξεραν ή, επειδή κάποιες μορφές καρκίνου προσβάλλουν τον άνθρωπο συνήθως σε πιο προχωρημένη ηλικία (και τότε πέθαιναν σε πιο μικρή), δεν προλάβαιναν να πάθουν καρκίνο. Γενικά, ο καρκίνος είναι μια περίπλοκη υπόθεση. Ο μόνος τρόπος να προσπαθήσουμε να τον κατανοήσουμε είναι αν τον δούμε σαν ένα κακό ατύχημα. Διότι αυτό είναι τελικώς ο καρκίνος, ένα κακό ατύχημα. Στατιστική είναι, πιάνει τον ένα αλλά δεν αγγίζει κάποιον άλλο. Πάντως, σας λέω δεν είναι κάτι που απασχολεί μονάχα εμάς σήμερα. Οταν ήμουν νέος, τη δεκαετία του '50, ο καρκίνος ήταν και τότε μεγάλο πρόβλημα».
Είναι μια κοινή και πολύ διαδεδομένη παρεξήγηση το πώς προσβάλλεται κανείς από καρκίνο. Αναφέρω στον καθηγητή μια προσωπική εμπειρία, όταν πριν από λίγα χρόνια συνόδευα μια πολύ στενή συγγενή για ακτινοθεραπεία σε νοσοκομείο στο Μαρούσι, όπου μας εξέπληξε η πολυκοσμία στην αίθουσα αναμονής - όχι των επισκεπτών και συνοδών αλλά των ασθενών. Οπως μου είπε αργότερα το αγαπημένο αυτό πρόσωπο (που έχασε τελικώς τη μάχη), κάποιος γιατρός ή νοσηλευτής ανέφερε ότι «τώρα βιώνουμε στην Ελλάδα τις συνέπειες του Τσερνόμπιλ». Δεν το πολυπίστεψα αλλά, επί τη ευκαιρία, έθεσα το ζήτημα στον Γερμανό καθηγητή. «Δεν έχω στοιχεία στα χέρια μου αναφορικά με την Ελλάδα, μου φαίνεται όμως απίθανο. Προέκυψαν κρούσματα καρκίνου στις περιοχές γύρω από τις οποίες έγινε το δυστύχημα, λευχαιμία κυρίως, αλλά αμφισβητώ ότι μπορεί να είχε επιπτώσεις στην Ελλάδα. Η Γερμανία είναι πολύ πιο κοντά στην Ουκρανία και πραγματικά δεν διαπιστώθηκε ποτέ κάτι τέτοιο, μολονότι φύσηξε άφθονος μολυσμένος άνεμος από τα ανατολικά».
Και όλες αυτές οι θεωρίες που διαβάζουμε στις εφημερίδες κατά καιρούς, ότι, π.χ., όταν τρως πολύ ντομάτα μπορεί να πάθεις καρκίνο και το αντίστροφο ή όταν ένας άνδρας έχει έντονη σεξουαλική ζωή μπορεί να πάθει καρκίνο του προστάτη κ.λπ.; Ο δρ τσουρ Χάουζεν γελάει. «Το μόνο που μπορείς να πάθεις με το πολύ σεξ είναι αφροδίσια νοσήματα που με τη σειρά τους μπορεί να προκαλέσουν καρκίνο. Είδατε τι έγινε πρόσφατα με τον μυστηριώδη ιό που χτύπησε στο γαστρεντερικό σύστημα και πέθαναν τόσοι άνθρωποι. Αποφανθήκαμε πολύ γρήγορα ότι το πρόβλημα ήταν στα αγγούρια. Ανοησίες. Μας πήρε κάμποσο για να εντοπίσουμε την πηγή του προβλήματος. Σας είπα και προηγουμένως, ο καρκίνος είναι κάτι πολύπλοκο και είναι θέμα τύχης. Βεβαίως, μειώνεις τις πιθανότητες να προσβληθείς όταν δεν καπνίζεις ή δεν πίνεις πολύ ή όταν δεν τρως πολύ κόκκινο κρέας. Προσωπικά, δεν καπνίζω, δεν τρώω πολύ κρέας και πίνω ένα με δύο ποτήρια κόκκινο κρασί ημερησίως. Θεωρώ ότι μειώνω τις πιθανότητες αλλά στην ουσία δεν προστατεύω τον εαυτό μου. Δεν μπορείς να προστατευθείς απ' τον καρκίνο, να εξασφαλίσεις δηλαδή ότι δεν θα προσβληθείς. Αυτή είναι η σκληρή αλήθεια».
Ο ψυχολογικός παράγοντας
Η κουβέντα έρχεται, αναπόφευκτα, στο ζήτημα της ψυχολογίας: στις απόψεις εκείνες που θέλουν το στρες και την κατάθλιψη αιτίες καρκίνου. «Αυτά είναι μονάχα υποθέσεις», αποφαίνεται ο καθηγητής. «Η καλή ψυχολογία βοηθάει, κυρίως ο ασθενής να έχει μια καλή ποιότητα ζωής, μια ισορροπία, ούτως ώστε να αντιμετωπίσει πιο ψύχραιμα την αρρώστια και ενδεχομένως να αντιδράσει καλύτερα στη θεραπεία. Από κει και πέρα, η κατάθλιψη ή το στρες μπορεί να προκαλέσουν έμμεσα ορισμένους τύπους καρκίνου κι αυτό διότι, συνήθως, όταν κανείς υποφέρει ψυχολογικά, κάνει κακή ζωή: καπνίζει, πίνει, δεν κοιμάται κ.λπ. Καπνίζεις πολύ διότι έχεις άγχος και στο τέλος παθαίνεις καρκίνο του πνεύμονα. Αυτό σε σκοτώνει, όχι το ψυχολογικό πρόβλημα.
Ενδεχομένως το άγχος και η παθολογική κατάθλιψη να προκαλέσουν κάποιες αλλοιώσεις στα κύτταρα αλλά όχι ότι θα προκαλέσουν από μόνα τους καρκίνο, ότι θα δημιουργήσουν καρκινικά κύτταρα. Θα σας το πω διαφορετικά: σε καιρούς πολέμου ή βαθιάς οικονομικής ύφεσης, οι άνθρωποι υποφέρουν ψυχικά, δοκιμάζονται. Κι όμως, στη Γερμανία, για παράδειγμα, δεν είχαμε καμία έξαρση καρκίνου τα πολύ δύσκολα εκείνα χρόνια αμέσως μετά τον πόλεμο».
Oι σταθμοί του
1936
Γεννιέται στο Γκέλσε νκίρχεν της Γερμανίας.
1954
Σπουδάζει Ιατρική στα Πανεπιστήμια Βόννης, Αμβούργου και Ντίσελντορφ από το οποίο παίρνει πτυχίο του 1960.
1965
Στο Παιδιατρικό Νοσοκομείο της Φιλαδέλφειας, ΗΠΑ. Με το ζεύγος ιολόγων Βέρνερ και Γερτρούδη Χένλε ανακαλύπτουν ότι ο ιός Επσταϊν-Μπαρ μπορεί να μεταμορφώσει υγιή κύτταρα σε καρκινικά.
1969
Επικεφαλής ερευνητικής ομάδας στο Ινστιτούτο Βιολογίας του Πανεπιστημίου του Βίρτσμπουργκ, της Γερμανίας.
1972
Επικεφαλής του Ινστιτούτου Κλινικής Ιολογίας της Νυρεμβέργης. Στρέφει την προσοχή του στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και την πιθανή συσχέτισή του με ιογενείς παράγοντες.
1983
Απομονώνει το DNA του τύπου 16 του HPV σε καρκινικούς όγκους, ενώ το 1984 ακολουθεί ο τύπος 18. Αναλαμβάνει επιστημονικός διευθυντής, για 20 χρόνια, του Γερμανικού Κέντρου Ερευνών για τον Καρκίνο στη Χαϊδελβέργη.
2006
Παρασκευή του εμβολίου κατά του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
2008
Νομπέλ Ιατρικής και Φυσιολογίας για την ανακάλυψή του «ότι ο ανθρώπινος ιός των θηλωμάτων προκαλεί τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας».
Η συνάντηση
Ο δρ Χάραλντ τσουρ Χάουζεν βρέθηκε για λίγες ημέρες στην Αθήνα, προτού μεταβεί για σειρά διαλέξεων στην Κρήτη. Συναντηθήκαμε στο ξενοδοχείο Intercontinental, λίγο πριν από τη διάλεξή του στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών. Δεν υπήρχε χρόνος για πλήρες γεύμα, ήταν απόγευμα, οπότε αρκεστήκαμε σε τσάι και αναψυκτικό.
Τέλος οι επώδυνες θεραπείες για σκλήρυνση κατά πλάκας
Ένα νέο φάρμακο για τη σκλήρυνση κατά πλάκας (ΣΚΠ) που χορηγείται από το στόμα αναμένεται να δώσει τέλος στις … επώδυνες θεραπείες με ενέσεις. Το φάρμακο αυτό που έχει δραστική ουσία τη φινγκολιμόδη έχει εγκριθεί το Σεπτέμβριο του 2010 από τον Αμερικανικό Οργανισμό Τροφίμων και Ποτών (FDA) και τον Μάρτιο του 2011 από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων, ενώ σύντομα θα πάρει τιμή και στη χώρα μας, ανέφερε ο καθηγητής νευρολογίας στο ΑΠΘ, Αναστάσιος Ωρολογάς στη διάρκεια συνέντευξης τύπου με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για τη Σκλήρυνση κατά Πλάκας που φέτος είναι στις 25η Μαΐου.
Περίπου 2,5 εκατ. άνθρωποι παγκοσμίως πάσχουν από ΣΚΠ, ενώ στην Ελλάδα οι ασθενείς πλησιάζουν τους 10.000. Πρόκειται για μία αυτοάνοση νευροεκφυλιστική νόσο του κεντρικού νευρικού συστήματος, δηλαδή του εγκέφαλου και του νωτιαίου μυελού της οποίας η αιτιολογία της δεν είναι γνωστή. Όπως σε όλες τις αυτοάνοσες παθήσεις, ο οργανισμός επιτίθεται στον εαυτό του, αναγνωρίζοντας τα φυσιολογικά κύτταρα ως «εισβολείς».
Μέχρι στιγμής δεν έχει ανακαλυφθεί η οριστική θεραπεία, υπάρχουν όμως φάρμακα, που μειώνουν τη συχνότητα των υποτροπών, θεραπεύουν κάποια συμπτώματά της και επιβραδύνουν την εξέλιξη της νόσου, ενώ οι πειραματικές και εναλλακτικές θεραπείες δεν έχουν κανένα αποτέλεσμα, επισήμανε ο κ Ωρολογάς. Πρόσθεσε ότι οι ανοσοτροποποιητικές θεραπείες πρώτης γραμμής, που χρησιμοποιούνται τα τελευταία 16 χρόνια (Ιντερφερόνη) σε ήπιες μορφές της νόσου, είναι γνωστά και ασφαλή φάρμακα, αλλά λιγότερο δραστικά.
Το φάρμακο δεύτερης γραμμής που κυκλοφορεί μέχρι στιγμής είναι το μονοκλωνικό αντίσωμα, natalizumab. «Είναι το φάρμακο της τελευταίας πενταετίας. Είναι περισσότερο δραστικό και χρησιμοποιείται, αν αποτύχουν τα πρώτης γραμμής, σε πολύ ενεργές μορφές της νόσου. Η ασφάλειά του σε βάθος χρόνου δεν είναι ακόμα γνωστή. Η φινγκολιμόδη είναι η πρώτη ανοσορυθμιστική θεραπεία, που χορηγείται από το στόμα, που πήρε έγκριση για ασθενείς με υποτροπιάζουσες μορφές σκλήρυνσης κατά πλάκας, τόσο για τη μείωση της συχνότητας των υποτροπών, όσο και για την καθυστέρηση της εξέλιξης της αναπηρίας, σημείωσε ο κ Ωρολογάς.
Μια πολύ ανησυχητική είδηση διάβασα σήμερα στην ιστοσελίδα MedicalNews σχετικά με την αύξηση των κρουσμάτων καρκίνου του θυρεοειδούς στην Βόρεια Ελλάδα. Σύμφωνα όμως με τις απόψεις των αναγνωστών του ιστολογίου τα αίτια θα πρέπει να αναζητηθούν τόσο στις επιπτώσεις από το ατύχημα στο Τσέρνομπιλ όσο και στους βομβαρδισμούς με βόμβες απεμπλουτισμένου ουρανίου της Γιουγκοσλαβίας από το ΝΑΤΟ . Βεβαίως η αύξηση της μορφής αυτής του καρκίνου είναι δυνατό νααποδοθεί και σε άλλους παράγοντες αφού ο θυρεοειδής είναι ευπαθής όχι μόνο στην ακτινοβολία αλλά και στο άγχος-ψυχολογία και στην διατροφή.
Αιφνιδιαστική εκτίναξη κρουσμάτων καρκίνου θυρεοειδούς στη Βόρεια Ελλάδα
- Μόλις 15 ήταν οι πάσχοντες τη δεκαετία 1971-1980
- Ο αριθμός των ασθενών έφτασε στους 1.211 στη δεκαετία 2001-2010
- Το 81% των ασθενών είναι γυναίκες
- ”Άγνωστη” ακόμη η αιτία πολλαπλασιασμού των κρουσμάτων!
Πρόκειται για στοιχεία-σοκ μελέτης, που θα παρουσιαστεί στο 38ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ενδοκρινολογίας και Μεταβολισμού, αύριο στη Θεσσαλονίκη.
Ο αριθμός των ατόμων που παρουσίασε καρκίνο του θυρεοειδούς από 15 που ήταν στη δεκαετία του 1971-1980 έφτασε στους 1.211 στη δεκαετία 2001-2010, με το 81% των ασθενών να είναι γυναίκες.
Η μέση ηλικία των ασθενών ήταν 37,6 έτη κατά την δεκαετία του 1970, 45,6 έτη κατά την επόμενη δεκαετία, 45,3 έτη τη δεκαετία του 1980 και 46,9 έτη την δεκαετία 2001-2010.
Οι επιστήμονες που εκπόνησαν τη μελέτη, δεν παρουσιάζουν στοιχεία από τα οποία να προκύπτουν τα αίτια που προκάλεσαν την αλματώδη αύξηση των καρκίνων του θυρεοειδούς στη Βόρεια Ελλάδα.
Ένας στους επτά ασθενείς που παθαίνουν εγκεφαλικό, δεν μπορούν να λάβουν αντιθρομβωτική θεραπεία σε νοσοκομείο, επειδή το επεισόδιο συμβαίνει … καθώς κοιμούνται, σύμφωνα με νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.
Οι ερευνητές ανέλυσαν τα ιατρικά αρχεία από τα ιατρεία επειγόντων περιστατικών και διαπίστωσαν ότι περίπου ένας στους επτά ασθενείς είχε προσέλθει στο νοσοκομείο αναφέροντας ότι ξύπνησε με συμπτώματα ισχαιμικού εγκεφαλικού, τα οποία προκαλούνται, όταν μπλοκάρεται η ροή του αίματος στον εγκέφαλο.
Συγκρίνοντας τα επεισόδια που συμβαίνουν στον ύπνο με αυτά που συμβαίνουν την μέρα, οι ερευνητές δεν βρήκαν κάποια αξιόλογη διαφορά. Σε γενικές γραμμές πάντως, όσοι παθαίνουν εγκεφαλικό όντας ξύπνιοι, είναι κατά μέσο όρο λίγο μεγαλύτερης ηλικίας (72 ετών) και τα επεισόδιά τους είναι κάπως πιο σοβαρά σε σχέση με όσους παθαίνουν εγκεφαλικό στον ύπνο τους (70 ετών κατά μέσο όρο).
Σχεδόν κανείς από όσους είχε επεισόδιο στον ύπνο δεν θεωρήθηκε ότι μπορούσε να λάβει θεραπεία με αντιθρομβωτικό φάρμακο, επειδή είχε πλέον μεσολαβήσει αρκετή ώρα μετά το επεισόδιο και μέχρι να πάει στο νοσοκομείο. Τα φάρμακα αυτά μπορούν να προστατεύσουν από μόνιμη αναπηρία μετά από ένα τέτοιο επεισόδιο, όμως πρέπει να χορηγηθούν το πολύ μέσα στις επόμενες 4,5 ώρες μετά τα πρώτα συμπτώματα. Αν όμως κανείς κοιμάται, δεν μπορεί να ξέρει πότε άρχισαν τα συμπτώματα του εγκεφαλικού κι έτσι δεν μπορεί να κάνει την αναγκαία θεραπεία έγκαιρα.
Οι γιατροί διστάζουν να χορηγήσουν το αντιθρομβωτικό, μήπως προκληθεί εγκεφαλική αιμορραγία. Από την άλλη, αν το φάρμακο χορηγηθεί με καθυστέρηση, δεν έχει ιδιαίτερο όφελος. Οι αμερικανοί ερευνητές επεσήμαναν ότι το επόμενο βήμα είναι να βρεθεί τρόπος, ώστε να εκτιμάται με σχετική ακρίβεια πότε στον ύπνο συνέβη το επεισόδιο, ώστε ορισμένοι από αυτούς που το έπαθαν λίγο πριν ξυπνήσουν, να κριθούν κατάλληλοι για φαρμακευτική θεραπεία.
Για την αποφυγή ενός εγκεφαλικού, οι επιστήμονες συστήνουν έλεγχο της πίεσης του αίματος και του διαβήτη, υγιεινή διατροφή, σωματική άσκηση, κόψιμο του τσιγάρου και μείωση της χοληστερίνης. Αν κάποιος ξυπνήσει με ενδείξεις εγκεφαλικού (δυσκολία ομιλίας ή βάδισης, αίσθημα αδυναμίας στην μία πλευρά του προσώπου, σε ένα χέρι ή ένα πόδι) πρέπει αμέσως να πάει στο νοσοκομείο. Τα εγκεφαλικά είναι η τρίτη συχνότερη αιτία θανάτου μετά την καρδιά και τον καρκίνο.
5,Kokota St.-18533 Piraeus,Greece- Tel 0030-2104133179-Fax.0030-2104111975
e-mail: ippnw@hol.gr
Αναμενόμενες επιπτώσεις στην υγεία
από το ατύχημα στην Φουκισίμα
Όπως και στο Τσερνομπιλ από οξεία έκθεση στη ραδιενέργεια αναμένουμε να καταλήξουν μόνο οι δεκάδες εργαζομένων, που παλεύουν να περιορίσουν την καταστροφή. Αυτοί θα εμφανίσουν γρήγορα εμέτους, διάρροια, τριχόπτωση, αιμορραγία, λοιμώξεις λόγω παράλυσης του ανοσοποιητικού συστήματος, σύγχυση, κώμα, θάνατο.
Η μεγάλη πλειοψηφία του πληθυσμού θα μολυνθεί από τον αέρα μέσω της εισπνοής και του δέρματος και αργότερα μέσω της τροφικής αλυσίδας. Αυτοί θα εμφανίσουν όχι άμεσα, αλλά μετά από έτη ή δεκαετίες συνέπειες που αφορούν όχι μόνο τους ίδιους, αλλά και τους απογόνους τους.
Το κοινό χαρακτηριστικό των κληρονομικών ανωμαλιών και των καρκινοπαθειών που προκαλούνται από τη ραδιενέργεια είναι οι αλλοιώσεις στο DΝΑ.
Οι πιο συνηθισμένες μορφές καρκινοπαθειών που προκαλούνται από την ακτινοβολία είναι λευχαιμίες, καρκίνοι του στήθους, του μυελού των οστών, του πνεύμονα, των οστών. του εντέρου, του θυρεοειδούς, του ήπατος, του λεπτού εντέρου και του δέρματος. Ο τύπος του καρκίνου έχει σχέση και με το ραδιοϊσότοπο που επικρατεί. Για παράδειγμα στο Τσερνομπίλ υπήρξε τεράστια αύξηση των κρουσμάτων Καρκίνου του Θυρεοειδούς λόγω προσλήψεως Ραδιενεργού Ιωδίου, γιαυτό και οι ιαπωνικές αρχές άμεσα χορήγησαν ταμπλέτες Ιωδίου. Αν και είδαμε να γίνονται δειγματολογικές μετρήσεις στον πληθυσμό με ανιχνευτές Geiger η εσωτερική έκθεση στη ραδιενέργεια θα φανεί πολύ αργότερα.
Η λανθάνουσα περίοδος εμφάνισης της νόσου ποικίλλει ανάλογα με τον τύπο του καρκίνου. Οι λευχαιμίες αρχίζουν αμέσως μετά την έκθεση και φθάνουν το μέγιστο μετά 7 έτη ενώ η εκδήλωση των εντοπισμένων καρκίνων αρχίζει 7 χρόνια μετά την έκθεση και φθάνει το μέγιστο 40 χρόνια μετά. Το 50% των κρουσμάτων αναμένεται στην πρώτη περίπτωση εντός διαστήματος 12,5 ετών ενώ στην δεύτερη περίπτωση στα 25 χρόνια.
Οι κληρονομικές ανωμαλίες διακρίνονται σε μεταλλάξεις και χρωματοσωματικές αλλοιώσεις. Σαν μεταλλάξεις ορίζομε τις τοπικές βλάβες στο DNA που δε συνοδεύονται από ορατές αλλοιώσεις στη δομή του χρωματοσώματος.
Χρωματοσωματικές αλλοιώσεις προκύπτουν από μη επιδιορθούμενες βλάβες των χρωματοσωμάτων, που είναι συνήθως ορατές στο μικροσκόπιο. Απόγονοι που προέρχονται από γεννητικά κύτταρα με χρωματοσωματικές αλλοιώσεις, εκδηλώνουν κληρονομικές ανωμαλίες τύπου Μογγολισμού (σύνδρομο Down) και είναι προβλέψιμες από προγεννητικές εξετάσεις όπως η αμνιοκέντηση. Αντίθετα οι μεταλλάξεις δεν είναι ανιχνεύσιμες με το μικροσκόπιο, χρειάζονται εξειδικευμένες εξετάσεις ή ανοσοβιολογικές αναλύσεις για την ανίχνευσή τους σε ορισμένες περιπτώσεις και είναι πιο επικίνδυνα γιατί σα βιώσιμα τα κύτταρα συμμετέχουν στη δημιουργία απογόνων. Δεν υπάρχει δόση κατωφλίου για τη δημιουργία μεταλλάξεων. Όσο μικρή κι αν είναι η ποσότητα ακτινοβολίας που απορροφά ένα κύτταρο πάντοτε δημιουργείται αυξημένη πιθανότητα πρόκλησης μεταλλάξεων. Το σημαντικότερο όμως πρόβλημα προκύπτει από το γεγονός του ότι η πλειοψηφία των μεταλλάξεων είναι υπολειπόμενου τύπου, έτσι που δεν εκδηλώνονται στην πρώτη γενεά, αλλά περνώντας μέσα από το γενετικό του υλικό φθάνει στους απογόνους το ίδιο επικίνδυνη ανεξάρτητα με το πόσες γενιές θα περάσουν. Οι μεταλλάξεις είναι στην πλειοψηφία τους δυσμενείς για τα άτομα στα οποία εκδηλώνονται και παράδειγμα μετάλλαξης υπολειπόμενου τύπου είναι η γνωστή μας Μεσογειακή αναιμία.
Για τους λόγους αυτούς και στην Ιαπωνία θα παρατηρηθεί τους επόμενους μήνες το φαινόμενο που είχαμε ζήσει και στην Ελλάδα, δηλαδή μαζικές θεραπευτικές εκτρώσεις σε επιθυμητές κυήσεις.
Μαρία Αρβανίτη Σωτηροπούλου
http://mariasot.blogspot.com/p/blog-page.html
HΜαρία Αρβανίτη Σωτηροπούλου (γ. 1951) σπούδασε στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Ειδικεύτηκε στη Μικροβιολογία (Βιοπαθολογία), την οποία ασκεί ως επάγγελμα έως σήμερα. Το 1983 με υποτροφία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας μετεκπαιδεύτηκε στην Αγγλία, σε θέματα ηπατίτιδας και AIDS.
Η Μαρία Αρβανίτη-Σωτηροπούλου είναι πρόεδρος της "Πανελλήνιας Ιατρικής Εταιρείας Προστασίας Περιβάλλοντος και κατά της Πυρηνικής και Βιοχημικής Απειλής" που αποτελεί τον Ελληνικό κλάδο της βραβευμένης με Νόμπελ Ειρήνης (1985) "International Physicians for the Prevention of Nuclear War" (ΙPPNW).
Διετέλεσε μέλος του Κεντρικού Συμβουλίου της ΙPPNW και μέλος του Ευρωπαϊκού κλάδου. Με την ιδιότητα της αυτή πραγματοποίησε δύσκολες και σημαντικές αποστολές στην Τουρκία, Αλβανία, Ιράκ και Γιουγκοσλαβία σε λίαν κρίσιμες περιόδους (΄Ιμια, πόλεμος στο Κόσοβο, Βελιγράδι, Βαγδάτη κ.λ.π.).
Είναι γεν. γραμματέας του «Παρατηρητηρίου Διεθνών Οργανισμών κατά της Παγκοσμιοποίησης»και αρθρογραφεί συχνά σε μεγάλης κυκλοφορίας αθηναϊκές εφημερίδες και περιοδικά πάνω σε θέματα υγείας, κοινωνικά, γυναικεία και ιδιαίτερα ενημέρωσης γύρω από την πυρηνική, βιολογική και χημική απειλή.
Στην χθεσινή ανάρτηση διαβάσατε πως οι «κάτοικοι» της Σπιναλόγκα και ιδιαίτερα ο μεγάλος αγωνιστής τους Επαμεινώνδας Ρεμουνδάκης πάλεψαν για να αποκτήσουν μια ανθρώπινη και αξιοπρεπή διαβίωση μέσα στην αναγκαστική απομόνωσή τους. Σήμερα θα ήθελα να ολοκληρώσω την παρουσίαση της Σπιναλόγκα με την παρουσίαση δύο δημοσιευμάτων που θα σας εντυπωσιάσουν.
Το πρώτο δημοσίευμα είναι ένα συγκλονιστικό ρεπορτάζ της εφημερίδας «ΕΜΠΡΟΣ» του 1929 που έκανε και παρουσίασε σε συνέχειες ο Δημοσιογράφος (ναι με Δ κεφαλαίο) Άγγελος Σγουρός και περίληψη του οποίου βρήκα στις 18/10/2010 στην εφημερίδα «ΠΑΤΡΙΣ» του Ηρακλείου Κρήτης.
Το δεύτερο δημοσιεύθηκε στις 11.7.2010 στην εφημερίδα «ΕΘΝΟΣ» και αναφέρεται σε μια δραματική επιστολή-έκκληση του γιατρού-βουλευτή Μιχάλη Καταπότη (30.3.1931) προς τον τότε Πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο. Δεν αποφεύγω πάντως να μπω στον πειρασμό να επισημάνω και το πολιτικάντικο κλείσιμο της επιστολής του βουλευτή : «Και επειδή, από ό,τι οσφραίνομαι, πάμε για εκλογές, καλό θα ήτανε αυτά τα έργα που κρίνει αναγκαία το υπουργείο να αρχίσουν αμέσως, οπότε θα έχουμε οπωσδήποτε και κομματικά οφέλη, ψήφους.»
Τέλος αφού αναφέρθηκα σε βιβλία-μυθιστορήματα για το νησί θα ήθελα να αναφερθώ στο τέλος της σημερινής ανάρτησης και σε δύο ταινίες που η πλοκή τους έχει σαν τόπο την Σπιναλόγκα.
1
Το πρώτο δημοσιογραφικό οδοιπορικό στη Σπιναλόγκα,
το 1929
Μια μοναδική καταγραφή για το νησί των λεπρών
Τα συγκλονιστικά ρεπορτάζ της εφημερίδας «Εμπρός» στο νησί των λεπρών, από τον πρώτο δημοσιογράφο που τους επισκέφτηκε
Το νησί των κολασμένων, η Σπιναλόγκα, μετατράπηκε σε χώρο απομόνωσης των χανσενικών, των λεπρών όπως τους ξέρομε, στα 1905, με απόφαση της βουλής της Κρητικής Πολιτείας.
Αρχικά φιλοξενούσε μόνο τους ασθενείς από την Κρήτη, που ήταν απομονωμένοι, ούτως ή άλλως, στα χωριά και στην περιοχή της Μεσκινιάς του Ηρακλείου. Και μετά την ένωση, ασθενείς απ’ όλη την Ελλάδα.
Μέχρι το 1929 οι λεπροί έμεναν ουσιαστικά μόνοι τους, δεχόμενοι μόνο τις επισκέψεις μερικών γιατρών, και καμιά φορά κάποιου κυβερνητικού παράγοντα για να τους υποσχεθεί – από απόσταση…- την κρατική στοργή και φροντίδα, που βέβαια δεν είδαν ποτέ, γεγονός που τους ανάγκασε, στη δεκαετία του 1950, να προχωρήσουν ακόμη και σε εξέγερση.
Το κολαστήριο, στο οποίο μαρτύρησαν εκατοντάδες άνθρωποι μέχρι το 1957 που οριστικά σταμάτησε να λειτουργεί το νησί ως τόπος απομόνωσης των λεπρών, επισκέφτηκε για πρώτη φορά ένας δημοσιογράφος για επιτόπιο ρεπορτάζ το καλοκαίρι του 1929.
Τουλάχιστον όπως εκείνος έγραψε, ήταν ο πρώτος που συνάντησε τους λεπρούς στα σπίτια τους, στη Σπιναλόγκα. Και μάλιστα για να έχει απόδειξη ότι πήγε στο νησί, σκιτσάρισε και έδωσε στη δημοσιότητα ανθρώπους που ζούσαν στον οικισμό των λεπρών.
Ήταν ο δημοσιογράφος Άγγελος Σγουρός της εφημερίδας «Εμπρός» της Αθήνας, ο οποίος δημοσίευσε το οδοιπορικό του σε συνέχειες, από τις 29 Ιουλίου μέχρι την 1η Αυγούστου του 1929.
Ο τίτλος του πρώτου δημοσιεύματός του ήταν «Ο αργός θάνατος στο νησί των λεπρών», και υπότιτλο, «οι λεπροί δεν μαρτυρούν από την αρρώστεια τους αλλά από την κοινωνική και πολιτική αδιαφορία».
Το πρώτο αυτό μέρος αναφέρεται γενικότερα στην κοινωνική προκατάληψη, την έλλειψη ευαισθησίας και φροντίδας του κράτους, ενώ ψέγει και τη στάση των πλουσίων της Αθήνας, που δεν συγκινούνται.
Παράλληλα επιτίθεται σε συνάδελφό του δημοσιογράφο άλλης εφημερίδας που είχε δημοσιεύσει πριν από 2 χρόνια, το 1927, ρεπορτάζ, αλλά χωρίς να πατήσει πάνω από 2 λεπτά στο νησί, όπως τον κατηγόρησε ο Σγουρός!
Το πρώτο από τα τέσσερα συνεχόμενα δημοσιεύματα το παραλείπομε, καθώς περιλαμβάνει μόνο γενικές αναφορές, κρίσεις και…επιθέσεις σε δημοσιογράφους, κρατικούς παράγοντες και φιλάνθρωπους.
Τα επιτόπια ρεπορτάζ, στα οποία αναδεικνύεται η ευαισθησία και η συμπαράσταση του δημοσιογράφου προς τους χανσενικούς, αλλά και οι προκαταλήψεις του, δημοσιεύονται στα άλλα τρία φύλλα της εφημερίδας.
Το κάθε δημοσίευμα είχε δικό του ξεχωριστό τίτλο, τον οποίο παραθέτομε πριν το κείμενο. Παράλληλα αναδημοσιεύομε σκίτσα του ίδιου του Σγουρού, με τις λεζάντες που ο ίδιος είχε γράψει.
Σημειώνομε ότι η επίσκεψή του στη Σπιναλόγκα είχε γίνει με την αφορμή επίσκεψης ενός υφυπουργού της κυβέρνησης Βενιζέλου, αλλά και γιατρών που τον ακολουθούσαν.
Αλέκος Α. Ανδρικάκης
andrikakis@patris.gr
Στους βράχους της Σπιναλόγκας βρίσκονται υπάρξεις
που προπαντός έχουν ανάγκη βοηθείας..
Όλοι όσοι άκουσαν ότι θα πάω στη Σπιναλόγκα με εχαρακτήρισαν για τρελλό, πολλοί δε γυρίζοντας στην Αθήνα με κυττάζουν με φρίκη ως φορέα της λέπρας, ίσως θα περίμεναν να περάσω και μέσα από τον απολυμαντικό κλίβανο δια να απαλλαγώ του φορτίου των μικροβίων της λέπρας ή των βακίλλων του Χάνσεν.
Σε όλα αυτά πταίει η πρόληψις, η προκατάληψις.
Κατά την εδώ διαμονήν μου επεσκέφθηκα δυό φορές το νησί των λεπρών. Την πρώτη φορά ομολογώ, ότι πήγα με σφιγμένη καρδιά και έμεινα όσον προ διετίας και ο συνάδελφος που ανέφερα χθες.
Δεν είδα τίποτα, με το φρικώδες συναίσθημα ότι κάνω ένα λουτρό σε πύον λέπρας και έφυγα άρον-άρον, μη περιμένοντας ούτε τον υπουργό, ούτε τους ιατρούς, οι οποίοι ήσαν καταδικασμένοι να ακούσουν την γεμάτην φιλολογικάς εξάρσεις προσφώνησιν του Παπαφανουράκη (σ.σ. ήταν ο εκπρόσωπος των λεπρών πριν τον Ρεμουνδάκη).
Επρεπε όμως να ιδώ και να πάρω σκίτσα. Δεν μου άρεσε να ακολουθήσω τον γνωστόν και αποκλειστικώς δημοσιογραφικόν δρόμον, εναερίως επί των νώτων του Πηγάσσου της φαντασίας, με την βοήθειαν του οποίου εισήλθεν ο συνάδελφος, εις την “κόλασιν” αυτήν και η Μαρύζ Σουαζύ εις το Αγιον Ορος.
Και ξαναπήγα την επομένην εξακριβώνοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο, ότι η φιλοτιμία καταπνίγει πολλές φορές και τους ισχυρότερους δισταγμούς.
Μπήκα από μια ενετικήν πύλην που αφίνει δίοδον διά μέσου του παλαιού τείχους του φρουρίου. Σ’ αυτήν την πύλη μπαίνοντας, είδα και εγώ, καθώς περιγράφει ο συνάδελφος, την επιγραφήν που φέρει και η πύλη της κολάσεως του Δάντε, αλλά φεύγοντας δεν υπήρχε πλέον, είχεν εξαλειφθή, όπως είχεν εξαφανισθή από την ψυχήν μου κάθε παλαιά αποτροπιαστική εντύπωσις.
Μία πένθιμη αχλύς τυλίγει την ατμόσφαιραν και το τοπείον της Σπιναλόγκας καθώς το πρωτοαντικρύζω, αφού όμως είδα καλλίτερα, πείσθηκα ότι δεν είναι η αρρώστεια που κάνει το νησί πένθιμο και αποκρουστικό, ούτε επειδή κατοικείται από λεπρούς, αλλά είναι μόνο του φυσικά τραχύ ξερό και εντελώς ακατάλληλο για ανθρώπους προπαντός δυστυχισμένους. Αυτό άλλωστε είναι το μεγάλο παράπονο των λεπρών και δια να εξακριβώση αυτή την κατάσταση έφθασεν ως το απόμερον καταφύγιόν τους ο υφυπουργός της Υγιεινής.
Επαναλαμβάνω τα παράπονα που φώναζαν τα παραμορφωμένα στόματα των λεπρών και ικέτευαν τα δακρυσμένα τυφλά μάτια τους: Οι άνθρωποι μας εγκατέλειψαν, η πολιτεία μας επέταξε σ’ έναν έρμο τόπο χωρίς χώμα, χωρίς νερό, χωρίς σκιά πρασινάδας. Δεν θέλουμε να ζήσουμε με τους υγιείς, αλλά ζητούμεν να μας δώσουν έναν τόπο καλλίτερο που να μας παρέχη κάποια γεωργική απασχόλησι, που να μας κάνη να ξεχνούμε την μεμψιμοιρίαν μας για την αρρώστεια...
Η Σπιναλόγκα (Μακρύ Αγκάθι) είναι ένα παληό Βυζαντινό φρούριο επιδιωρθωμένο έπειτα από τους Ενετούς.
Βρίσκεται κτισμένο επάνω σ’ ένα νησάκι.
Επί Κρητικής Πολιτείας στα 1905 απεφασίσθη να περισυλλεγούν και να αποσταλούν εκεί οι επαιτούντες εις τας πόλεις της Κρήτης λεπροί. Από το 1912 δε αποστέλλονται και οι λεπροί-όσον είναι δυνατόν απολύτως-όλης της Ελλάδος. Εως τότε η Σπιναλόγκα με τα ψηλά μουράγια, τα δαυλιά, τις ντάπιες και τις μπουκαπόρτες, χρησίμευε αποκλειστικά ως φρούριον και ακόμη στα 1897 οι Κρήτες επαναστάται έκαμαν ισχυράς προσβολάς εναντίον των καταφυγόντων εκεί Τούρκων, αλλά παρημποδίσθησαν, όπως πάντοτε, υπό των παραπλεόντων Γαλλικών πολεμικών.
Δέκα βήματα στο εσωτερικό δυό ματιές, μια γνωριμία στο φως της ημέρας και αμέσως αρχίζω να εξοικειώνομαι.
Γενικά όλων των λεπρών τα πρόσωπα είναι πρισμένα, φουσκωμένα τα χείλη και άλλων φαγωμένα, συνεσπασμένα σε κάποια γκριμάτσα που μοιάζει με στραβό χαμόγελο. Παραμορφωμένες μύτες κομμένες ως επί το πλείστον, αλλά επουλωμένες χωρίς να φαίνεται το κόκκαλον. Πολλοί είναι εντελώς στραβοί άλλοι μονόφθαλμοι, χωρίς βολβό και γενικώς όλοι προσβεβλημένοι στα μάτια. Αυτά είναι τα πρόσωπα που αντικρύζω. Η λέπρα είναι δύο ειδών: η φυματιώδης και η αναισθητική. Η αναισθητική είναι εκείνη που ακρωτηριάζει, παραμορφώνει, αφαιρεί τα δάκτυλα και κόβει τις μύτες. Εκείνοι που πάσχουν από την φυματιώδη λέπραν, απλώς πρίσκονται παντού και γεμίζουν μεγάλα κόκκινα χαλκόχρωμα σπυριά που πότε ανοίγουν και τρέχουν και πότε κλείνουν.
Νομίζω ότι δεν έχει εκλείψει παντελώς κάθε αίσθημα φιλαρεσκείας από τις γυναίκες. Το παρετήρησα από το ότι όλες εσιάχνονταν όταν ήθελα να τις σχεδιάσω και έπειτα όπως όλες οι γυναίκες των σαλονιών ζητούσαν να δουν τα σκίτσα που τους έκαμα για να αντιληφθούν αν τις κολακεύω ή τις... παραμορφώνω περισσότερον. Το βέβαιον είναι ότι καθρέπτης δεν υπάρχει εκεί πουθενά. Καταλαβαίνω λοιπόν ότι μεταξύ των δεν τας πειράζει η ασχημία τους, αλλά στους ξένους, θέλουν να ελαττώνουν όσο το δυνατόν αυτήν την εντύπωσιν. Είναι άραγε από φιλαρέσκειαν;
Συνηθίζω σιγά σιγά στο θέαμα αυτών των παραμορφωμένων προσώπων που με κοιτάζουν τόσο παράξενα και μέσα μου αρχίζει να καταπνίγεται ο φόβος και να επικρατή μόνον περιέργεια να μπω παρα μέσα, να δω πώς ζουν, και ακόμη να αντικρύσω τους φρικτώτερα παραμορφωμένους που μένουν στα σπίτια, ακόμη να αισθανθώ αυτήν την φρικώδη οσμήν που φλόμωσε τους πνεύμονας του προεπισκεφθέντος συναδέλφου, αλλά την οποίαν ματαίως ζητούν οι διεσταλμένοι ρώθωνές μου. Ισως να μη έχω ανεπτυγμένον το αισθητήριον της οσφρήσεως, αλλά ούτε και κανείς άλλος μου είπεν ότι ησθάνθη την φοβεράν οσμήν “της σαπρίας του τάφου”.
Μέσα στα στενά δρομάκια καθώς περνώ βγαίνουν στις πόρτες διαρκώς λεπροί. Είναι πολυάριθμοι, βρίσκονται εκεί περίπου 270. Οσφραίνομαι αναζητώντας την φρικώδην οσμήν της αποσυνθέσεως, αλλά από κάποιο περβάζι παραθυριού στάζουν μερικές σταγόνες αρώματος βασιλικού της γλάστρας και δύο τρία ωραία γεράνια σκορπίζουν μερικές δέσμες από την φλογοκόκκινη χαρά τους.
Από ένα στενό παράθυρο κρέμεται ένας λεπρός με κουτσουριασμένα χέρια στους καρπούς. Τα αδυνατισμένα ξερά ατροφικά του χέρια έμοιαζαν με καϋμένα κούτσουρα. Κι ακόμη κάποιος καλόγηρος από το Καρπενήσι που βάλει από την πόρτα μιας τρώγλης την ειδεχθή μορφή του, φωνάζοντας κι αυτός τα παράπονά του για μια καλλύτερη διαβίωσι.
Το “κουτσουρόκακο”, καθώς λέγεται, είναι ο ακρωτηριασμός. Πέφτουν τα δάχτυλα και μένουν ως τον καρπό. Μένουν δυό χέρια και δυό πόδια χωρίς δάχτυλα, αδύνατα, ατροφικά, μαυρισμένα σαν καϋμένα στη φωτιά.
Κάποια γραία εβδομηντάρα, αόμματη, καθισμένη στο κεφαλόσκαλο της εμπατής του σπιτιού της, προσπαθεί με τα απομεινάρια των χεριών της να διορθώση το μαύρο τσεμπέρι που της τυλίγει το πρόσωπο.
Δίπλα της μια νέα, λεπρή και αυτή, αλλά με ελαχίστας εκδηλώσεις, γνέθει μαλλί. Η εικόνα αυτή μου θυμίζει χωριάτικο νοικοκυριό.
... Γιατί όμως αυτή η εγκατάλειψις των λεπρών στο άνυδρο αυτό ξερονήσι; Γιατί πρέπει να μαρτυρούν οι φριγμένοι λάρυγγές των για μια σταγόνα νερό; Αν δεν τους ποτίση η θεια πρόνοια με το βρόχινο νερό της, αυτοί δεν πίνουν. Και το βρώμικο αυτό νερό μαζεύεται μέσα από τους ακάθαρτους δρόμους.
Αυτό είναι το μαρτύριον των καταδικασμένων “εγκληματιών” της Σπιναλόγκας, οι οποίοι έκαμαν το μεγάλο έγκλημα δια την κοινωνίαν μας να αρρωστήσουν.
... Γιατί να μην έχουν οι λεπροί δυό μόνο σπιθαμές γη να καλλιεργούν, όσων τα δάκτυλα μπορούν να σφίξουν ακόμη την τσάπα, ένα χωραφάκι, ένα μποστάνι, ένα περβόλι. Ετσι σιγά σιγά, με την εργασία, με κάποια απασχόλησι θα βλέπουν μέσα από τους πέπλους της δυστυχίας που σκεπάζουν την αδυνατισμένη τους όρασι, ότι υπάρχει στη ζωή μια ζυγαριά που στο ένα της μέρος βαραίνει λίγη χαρά, κάποια ευτυχία, ως αντίβαρον της πικρίας των.
Εκείνη η γυναίκα που έγνεθε μπορούσε να αλμέξη μια δυο κατσίκες να κάμη ένα νοικοκυριό σ’ ένα καθαρό σπιτάκι.
Με πόσον ολίγα πράγματα είναι δυνατόν να δημιουργηθή κάποια βιώσιμος ζωή. Και πάλιν σκέπτομαι τους φιλανθρώπους της επιδείξεως και του φαρισαϊσμού, οι οποίοι αποφασίζουν να διαθέσουν τον οβολόν του περισσεύματός των δι’ αγαθοεργίας. Σκέπτομαι πόσον θα ήτο προτιμότερη γι’ αυτούς μία ηχώ από ένα στόμα λεπρού που μορφάζει στην παραμόρφωσί του. Αραγε θα συγκινηθή κανείς απ’ αυτούς, διότι είναι βέβαιον ότι αν δεν κινηθή παράλληλα με το Κράτος και η ιδιωτική γενναιοδωρία, ασφαλώς η κατάστασις των μαρτύρων αυτών δεν θα μεταβληθή.
Θα ήμην ευτυχής αν έβλεπα έστω και μίαν μόνον δωρεάν. Θα ήμην τρισευτυχής, επαναλαμβάνω, διότι η επιτυχία θα ήτο εδική μου, διότι δεν θα επήγαινε χαμένη η φωνή της απελπισίας των λεπρών, την οποίαν εγώ μετέφερα έως εδώ, έως τα αυτιά της φιλανθρωπίας.
Να ιδούμε...
... Οι λεπροί πρέπει να μεταφερθούν από την Σπιναλόγγαν...
Εγραψα χθες για την μαρτυρική ζωή της άμοιρης αυτής κοινωνίας των αποδιοπομπαίων, για την αδικία που ραβδίζει αλύπητα αυτές τις πονεμένες ψυχές, για την φρίκη που προξενεί σε κάθε άνθρωπο αυτό το απεχθές περιβάλλον της Σπιναλόγγας. Και όμως ανάμεσα στα σιωπηλά, ερειπωμένα μουράγια του παλαιού φρουρίου, στους άνυδρους βράχους, στον ήλιο και στη μανία των ανέμων του Κρητικού πελάγους, ζουν άνθρωποι φυλακισμένοι. Δεν είναι άνθρωποι του φόνου και του κακουργήματος, δεν είνε αιμοβόροι λησταί που τυρρανιούνται καταδικασμένοι εις τα ισόβια αυτά δεσεμά, δεν είναι δολοφόνοι, απατεώνες, πλαστογράφοι που πληρώνουν εις την ανθρωπίνην δικαιοσύνην τα αμαρτήματά των, είνε δυστυχισμένες υπάρξεις που η μοίρα τις έκαμε με σαρακοφαγωμένα πρόσωπα, χωρίς μάτια, χωρίς μύτες, με ακρωτηριασμένα χέρια, με πόδια ανίκανα να τους κρατήσουν. Τους δυστυχείς αυτούς έπρεπε να προσπαθή η πολιτεία και η κοινωνία να τους απαλλάσση όσο το δυνατόν του φόρτου της δυστυχίας των καθιστώντας τους ένα βίον αν όχι ευχάριστον, πάντως άξιον διά μίαν ύπαρξιν με αξιώσεις ανθρώπου και όχι σκύλου της νήσου του Βοσπόρου.
Η μεταφορά των λεπρών από της Σπιναλόγγας είναι απαραίτητος. Πρέπει να ιδρυθή λεπροκομείον με την επιστημονικήν σημασίαν της λέξεως, και όχι η Σπιναλόγγα να λέγεται λεπροκομείον, δηλαδή τόπος ισοβίου μαρτυρικής εξορίας. Να ιδρυθή νοσοκομείον και ιατρείον όπου σοβαροί επιστήμονες να αφιερώσουν την ζωή των εις την μελέτην, ούτως ώστε να προκύψη και κάτι το αποτελεσματικόν κατά της νόσου. Κατ΄αυτόν τον τρόπον θα φύγη από την ψυχή των αρρώστων η απελπισία και θα τοις γεννηθή η ελπίς της ιάσεως. Αυτή η αυθυποβαλλομένη ελπίς επιδρά ασφαλέστερα και καλλίτερα από κάθε άλλην θεραπείαν εις τις ψυχές που τις παραδέρνει η μαύρη απαισιοδοξία.
Η θεραπεία της λέπρας ακόμη ευρίσκεται εις πειραματικόν στάδιον. Εφαρμόζονται ενέσεις ελαίου του ιατρού “Σωλμογκρά” και παρόμοιαι τοόυτων όπως το “αντιλεπρόλ” και ”Ριγκανόλ”, επίσης με κάποιαν σχετικότητα επιτυχίας δοκιμάζεται και το γνωστόν (...) καθώς και η εις τους φυματικούς εφαρμοζομένη θεραπεία ενέσεων χρυσού. Λέγεται ότι μια συστηματική θεραπεία εξ 700-800 ενέσεων σταματά την περαιτέρω δράσιν των μικροβίων της λέπρας ή βακίλων του Χάνσεν.
Εις την Σπιναλόγγαν σήμερον η θεραπεία είναι αστεία η δε παρακολούθησις των ασθενών πλημμελεστάτη. Δεν πταίει κανείς. Οι λεπροί δεν έχουν πλέον πεποίθησιν εις τίποτε παραδέρνονται στην απελπισία της μοιραίας δυστυχίας των και του επιπροσθέτου μαρτυρίου που τους ώρισεν η κρατική αναλγησία.
Μερικοί έκαμαν 15-30 ενέσεις. Το αποτέλεσμα ήταν να ανοίξη η κάθε ένεσις και ένα φοβερόν πυώδες απόστημα! Η κατάστασίς τους τούς εμφανίζεται, και δικαίως, χωρίς την ελαχίστην ακτίνα ελπίδος, με τα ζοφερώτερα χρώματα της απαισιοδοξίας. Δι’ αυτό, επαναλαμβάνω χρειάζονται σοφοί μελετηταί, οίτινες να αναλάβουν την παρακολούθησιν των μορφών και των φάσεων της ασθενείας, και οι οποίοι ως σκοπόν της ιατρικής των φιλοδοξίας να θέσουν την ανακάλυψιν συστηματικής θεραπείας ικανής να εμπνεύση την ελπίδα και την πεποίθησιν.
Η μετάδοσις της ασθενείας είνε αρκετά μυστηριώδης και εντελώς ανεξιχνίαστος ακόμη. Υπάρχει στην Σπιναλόγγα ιερεύς ο οποίος αντί του ευτελούς μισθαρίου των 2100 δραχμών μηνιαίως και της καλογηρικής πεποιθήσεως ότι κατ’ αυτόν τον τρόπον σώζει την ψυχήν του, συζή τρία χρόνια τώρα με τους λεπρούς και όμως είνε υγιέστατος. Δεν ηξεύρω εάν τον προστατεύη το ιερατικόν του σχήμα, αι προσευχαί και η νηστεία ή η τύχη· πάντως υπάρχει και άλλο παράδειγμα εκπληκτικώτερον. Μια πλύντρια του λεπροκομείου υγιεστάτη συζή ερωτικώς με ένα λεπρόν, και όμως παρ’ όλον που η αισθηματικότης της την παρέσυρε πολλές φορές εις το σημείον να ζητή δια της βίας δι’ εμβολιασμού να γίνη και αυτή λεπρή εν τούτοις δεν επέτυχε την ποθουμένην εξομοίωσιν.
Δια την λέπραν γενικώς παραδέχονται την κληρονομικότητα. Τα τέκνα λεπρών γονέων ίσως να μην έχουν εκδηλώσεις, πάντως εις την δευτέραν ή τρίτην γενεάν ασφαλώς θα παρουσιασθή η κληρονομουμένη κατάρα.
Ασφαλώς πρέπει να παύση η τεκνοποίησις η αναπαραγωγή δια να λείψη η φρικαλέα νόσος. Ευτυχώς ότι η λέπρα εις την Ελλάδα είνε σπανία, του ποσοστού της υπολογιζομένου εις 1 στις 50.000 εν αντιθέσει προς άλλας χώρας που φθάνει και εις 7 τοις 100.
Δια να εκλείψη η απαισία νόσος πρέπει να παύση η τεκνοποίησις των λεπρών
... Η λέπρα έχει το κακόν να επιφέρη και διαρκή ερεθισμόν εις τας φυσικάς ορμάς. Ωθεί ακαταπαύστως προς τον έρωτα και την απόλαυσιν, προς τον αισθησιασμόν και την ηδονήν.
Οι έρωτες των λεπρών, αι αντιζηλείαι, οι καυγάδες, αι διαμάχαι περί μίαν κατάκτησιν, αναστατώνουν διαρκώς την μακράν των κοινωνίαν.
Αναλογίζομαι με φρίκη τους έρωτες αυτούς στις σκοτεινές τρώγλες και συλλογίζομαι εκείνα τα παραμορφωμένα χείλη, αναζητώντας την λεπτή, την απροσδιόριστον ηδονήν του φιλήματος των ρωμαντικών, προσπαθώ να σχηματίσω εικόνα αγκαλιάσματος με χέρια που δεν αισθάνονται που είναι ξερά σαν κούτσουρα και δεν έχουν δύναμι να σφίξουν, και ζητώ να καταλάβω τι συναίσθημα κυριαρχεί μέσα τους καταπνίγοντας όλη αυτή την αποκρουστική εντύπωσι.
Και όμως οργιάζουν καθώς μαθαίνω. Οργιάζουν σαν τα ζώα, μη ζητώντας κανένα αισθησιασμό, αλλά απλώς την βάρβαρη ικανοποίησι μιας ωρισμένης φυσικής ορμής. Και οι γυναίκες γεννοβολούν διαιωνίζοντας κατ’ αυτόν τον τρόπον, την δυστυχία μιας καταραμένης ζωής, από γενεάς εις γενεάν, γιατί, καθώς και χθες έγραφα, η ασθένεια αυτή είναι και κληρονομική.
Προ ετών έκαμαν πειράματα διασώσεως των νεογεννήτων, τα έφερναν εδώ εις το βρεφοκομείον και αργότερα εις το νοσοκομείον λοιμωδών νόσων.
Τα περισσότερα ξαναγύρισαν στην Σπιναλόγκα άρρωστα.
Στα ξένα λεπροκομεία, δια’ ακτινοθεραπείας καθιστούν τους άνδρας ανικάνους προς γονιμοποίησιν, ούτως ώστε να μη φέρουν εις τον κόσμον υπάρξεις καταδικασμένες εις το σκληρόν αυτό μαρτύριον.
Είναι ο μόνος τρόπος να μετριασθή τουλάχιστον, αν όχι να εξαλειφθή παντελώς η λέπρα.
Οταν παύση η διαρκής αναδημουργία υπάρξεων με την αυτήν εκ γενετής καταδίκην, όταν δεν έρχωνται εις τον κόσμον πλέον βρέφη με τους βακίλλους του Χάνσεν εις το αίμα τους, όταν από τα σπλάγχνα μιας λεπρής μητέρας δεν θα παραδίδεται εις την ερχομένην γενεάν, η απαισία κληρονομία, τότε υπάρχει ελπίς να λιγοστεύσουν και να εκλείψουν, ίσως οι πελάται της κολάσεως αυτής.
Εάν επί τέλους συγκινηθή η κρατική αστοργία και μεταφερθούν οι λεπροί, εάν ιδρυθή νοσοκομείον άρτιον με όλας τας επιβαλλομένας επιστημονικάς εγκαταστάσεις, τότε δεν πρέπει να λησμονηθή το απαραίτητον των ακτίνων.
... Κάθε νεόφερτη στην Σπιναλόγκα αποτελεί μοιραίως και νομίμως την σύντροφον του ισχυρωτέρου. Αντιξη σύντροφον του ισχυροτέρου. Αντιξηφίστομες. Ο κουτσαβακισμός δεν λείπει απ’ εκεί μέσα. Κατά τα κρητικά έθιμα οι ερίζοντες περί μίαν κατάκτησιν στολίζοντα με γιορτινά, με βασιλικό εις το αυτί και με κουμπούρες εις την ζώνην.
Την ημέρα που πήγα είχαν απομονώσει δύο λεπρούς αδελφούς οι οποίοι επρόκειτο να εκτοπισθούν εις το λεπροκομείον της Σάμου, ακριβώς δια τον λόγον ότι είχον τρομοκρατήσει με τους ψευδοπαλληκαρισμούς των την μικράν πολιτείαν.
Συλλογίζομαι πως μια νεόφερτη που ως χθες ζούσε στην κοινωνία μας, που ασφαλώς η καρδιά της τρεφόνταν με την ιδέαν ενός ωραίου συζύγου, που στο όνειρό της έβλεπε την μορφή του καλού της και στον ξύπνο της ενεσάρκωνε το είδωλον της φαντασίας της εις το πρόσωπον κάποιου ευσταλούς νέου, πώς είναι δυνατόν να δεχθή χωρίς τον φόβον παραφροσύνης το απότομον χτύπημα της τύχης να συνενώση την ζωήν της με τον μοιραίον λεπρόν που θα κατορθώση να την κάνη δική του.
Σκέπτομαι την απότομη αλλαγή, τον ψυχικό αυτό κλονισμό που τους ξεριζώνει κάθε προηγούμενο αίσθημα και σκέψι, κάθε αντίληψι, κάθε συνήθεια, και τους αφομοιώνει σε μια ζωή κάθε άλλο ανθρώπινη.
Σκέπτομαι με απορία πώς οι άνθρωποι αυτοί τις πρώτες στιγμές, στον ψυχικό σάλο της πρώτης απελπισίας, δεν αυτοκτονούν... Και όμως, καθώς από όλους ήκουσα και καθώς ο ίδιος αντελήφθην, δεν υπάρχουν πλέον φιλόζωοι άνθρωποι απ’ αυτούς. Αγαπούν αυτό που τους μένει.
... Και ο ναΐσκος της Σπιναλόγκας δέχεται πολλές φορές ζευγαρωμένους λεπρούς που ζητούν να ενωθούν και με την ευλογίαν της εκκλησίας. Και ο ρασοφόρος που εδέχθη αυτήν την θέσι με την ελπίδα της σωτηρίας της ψυχής του και του μισθαρίου των 1.200 δρχ. (και όχι 2.100 όπως εκ τυπογραφικής αβλεψίας εγράφη χθες) ευλογεί τους γάμους αυτούς χωρίς διατυπώσεις, πομπάς, κουφέτα και νυμφικούς πέπλους.
Αραγε τι άλλο μένει πλέον χαραγμένο στη μονότονα σκοτεινή και αιωνίως μαύρη ζωή της νήσου των λεπρών, από τη μικρή αυτή λειτουργική και κοινωνική τελετή...
ΑΓΓΕΛΟΣ ΣΓΟΥΡΟΣ
2
Λέπρα και ψήφοι...
Η επιστολή - SOS του γιατρού και βουλευτή Μιχάλη Καταπότη προς τον Ελευθέριο Βενιζέλο, για την κατάντια της Σπιναλόγκας και τα δεινά που υπέφεραν οι χανσενικοί
Το ημερολόγιο του Επαμεινώνδα Ρεμουνδάκη, του τελευταίου λεπρού που γιατρεύτηκε στο νοσηλευτήριο της Σπιναλόγκας, στάθηκε η αιτία για να γράψει ο Γιώργος Πρατσίνης το βιβλίο του «Ο γιατρός της Σπιναλόγκα, Βασισμένο σε αληθινά γεγονότα» (εκδόσεις «Σαββάλας»). Το βιβλίο ξεκινάει με την επιστολή-SOS του γιατρού Μιχάλη Καταπότη προς τον πρωθυπουργό Ελευθέριο Βενιζέλο για την κατάντια του νησιού και τα δεινά των ασθενών.
Απόσπασμα
Προς τον Πρωθυπουργό,
κ. Ελευθέριο Βενιζέλο
Αθήνα
Σητεία Κρήτης, 30ή Μαρτίου 1931
Αγαπητέ μου Πρόεδρε,
Με συγχωρείς που θα σε ενοχλήσω ξανά, αλλά λόγοι επαγγέλματος, συνείδησης και Ιπποκράτειου όρκου δε μου επιτρέπουν να αγνοήσω ή να παραπέμψω στις καλένδες το παρακάτω θέμα που αντίκρισμα επισκεφθείς πρόσφατα τη Σπιναλόγκα.
Θα σου ξαναθυμίσω ότι, όταν έφυγαν οι Τούρκοι από αυτό το νησάκι το 1901-1902, περίοδο που είχε πληθυσμό γύρω στους 1.200 κατοίκους, άφησαν τα σπίτια τους και οι περισσότεροι και τα υπάρχοντά τους.
Την ίδια περίπου εποχή, τους αρκετούς αρρώστους λεπρούς της Κρήτης τους είχαν συγκεντρώσει έξω από τις πόλεις, κυρίως στο Ηράκλειο, στις Μισκινιές όπως τις έλεγαν, και η κατάσταση ήταν απαράδεκτη τόσο για τους δυστυχισμένους αυτούς ανθρώπους, που δεν τους πλησίαζε κανείς, για να μην κολλήσει την αρρώστια, όσο και για τους υγιείς του Ηρακλείου και των γύρω χωριών, που φοβόντουσαν ακόμη και οι συγγενείς των να επισκεφτούν και να πλησιάσουν εκεί στους μασταμπάδες όπου ζούσαν οι άρρωστοι.
Και τότε, πολύ σωστά και με την επιμονή τη δική μου, αν θυμάσαι, σαν γερουσιαστής στην Κρητική Βουλή και εσύ σαν υπουργός, επέμενα να συγκεντρωθούν όλοι αυτοί οι άρρωστοι, οι χανσενικοί, της Κρήτης σε κάποιο νησί ώστε να μην έρχονται σε επαφή με τον υγιή πληθυσμό, αφού η λέπρα είναι μικροβιακή και μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο, όπως τουλάχιστον λένε οι καθηγητάδες μας.
...Τελικά βρέθηκε η λύση σύμφωνα με την πρότασή μου, και οι λεπροί της Κρήτης αλλά και από άλλα μέρη το 1905 εγκαταστάθηκαν στο νησάκι της Σπιναλόγκας...
...Σαν γιατρός, που λες, πήγα τις προηγούμενες μέρες, γιατί με πίεζαν οι ψηφοφόροι κάποιου χωριού της περιφέρειάς μου, που έχει εκεί μέσα αρκετούς αρρώστους, επειδή δεν μπορούν πλέον οι άνθρωποί τους να ζήσουν στο νησάκι, αφού η κατάσταση από απόψεως στοιχειώδους διαβίωσης είναι αφόρητη.Πράγματι πήγα και δεν υπερβάλλανε καθόλου οι συγγενείς τους. Τα τούρκικα σπίτια στα οποία εγκαταστάθηκαν τότε οι άρρωστοι, τώρα και τριάντα περίπου χρόνια, βρίσκονται σε άθλια κατάσταση και είναι έτοιμα να καταρρεύσουν.
Δεν υπάρχει ούτε θάλαμος ούτε ιατρείο που ο γιατρός να εξετάζει τους αρρώστους στις καθημερινές του επισκέψεις.
Δεν υπάρχει μια αίθουσα να συγκεντρώνονται, να κουβεντιάζουν, να συζητούν τα προβλήματά τους ούτε ένα στέκι για κάποια αναγκαία ψυχαγωγία.
Κι εγώ που πήγα δεν είχα πού να τους συγκεντρώσω να μου πουν τα προβλήματά τους και να συζητήσουμε τις πιθανές λύσεις που αυτοί πρότειναν.
Κι ακόμη ο Πρόεδρος του Συλλόγου των Χανσενικών ήταν αγανακτισμένος που στα τόσα γράμματα και στις αναφορές που είχα κάμει στο νομάρχη, στον υπουργό Γενικό Διοικητή Κρήτης, στο Υπουργείο Υγείας, ακόμη και στην Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος, κανείς δεν του απάντησε. Μονάχα ο δεσπότης Διονύσιος του υποσχέθηκε ότι θα του στέλνει κάθε εβδομάδα έναν παπά να λειτουργεί.
Οπως βλέπεις, ακόμη και τα θρησκευτικά τους καθήκοντα δεν μπορούν να εκτελέσουν οι δυστυχισμένοι αυτοί άνθρωποι... Γι’ αυτό θα σε παρακαλούσα να φροντίσεις ώστε το Υπουργείο Οικονομικών να χορηγήσει τις αναγκαίες πιστώσεις και να βάλεις το Υπουργείο Υγείας να προγραμματίσει και να αρχίσει την εκτέλεση των αναγκαίων έργων, μήπως και μπορέσουμε να απαλύνουμε τον αέναο πόνο αυτών των ανθρώπων, που καθημερινά υποφέροντας πεθαίνουν.Τουλάχιστον να στεγαστούν ανθρωπινά.
Και επειδή, από ό,τι οσφραίνομαι, πάμε για εκλογές, καλό θα ήτανε αυτά τα έργα που κρίνει αναγκαία το υπουργείο να αρχίσουν αμέσως, οπότε θα έχουμε οπωσδήποτε και κομματικά οφέλη, ψήφους.
Περιμένοντας απάντησή σου, αγαπητέ μου πρωθυπουργέ, διατελώ μετά εκτιμήσεως, πάντα στο πλευρό σου και φυσικά με την παντοτινή μου αγάπη.
Μιχάλης Καταπότης
Ιατρός - Βουλευτής, πρώην Γερουσιαστής
Ο επιβεβλημένος απομονωτισμός των κατοίκων της Σπιναλόγκα δημιουργεί καθημερινά επεισόδια τα οποία απασχολούν τόσο τις Αρχές όσο και τους ίδιους τους ασθενείς. Ένα ζευγάρι γιατρών (Γ. Καμπανέλλης-Ν. Σγουρίδου) αγωνίζεται για την ίαση της λέπρας στο νησί. Ο γιατρός υποκύπτει τελικά στην ασθένεια αλλά το νέο φάρμακο που στο μεταξύ έχει εφευρεθεί, αποκαθιστά την υγεία του καθώς και των υπολοίπων ασθενών.
Η Αγλαΐα Μητροπούλου, στο βιβλίο της Ελληνικός Κινηματογράφος αναφέρει:
«Το 1957 το Νησί της Σιωπής αποκαλύπτει μια καινούργια σκηνοθέτη, την Λίλα Κουρκουλάκου. Νέα, γεμάτη ενθουσιασμό, ύστερα από σπουδές στο Πειραματικό Κέντρο Κινηματογράφου της Ρώμης, βάζει σ αυτή τη μελέτη για τη ζωή των λεπρών στη Σπιναλόγκα μιαν αφοσίωση και μια στοργή που φωτίζουν νεορεαλιστικά το ντοκυμενταρίστικο πλαίσιο και στυλ της ταινίας».
Η σκηνοθέτης κατορθώνει να απομυθοποιήσει την ασθένεια της λέπρας χωρίς ακρότητες και ωραιολογίες. Η ταινία ήταν διεθνώς πρωτοποριακή, τόσο στη σύλληψη του θέματος όσο και στην εκτέλεση, αφού μερικά από τα γυρίσματα έγιναν στο νησί της Σπιναλόγκα που τότε λειτουργούσε ως λεπροκομείο.
Hταινία «Letzte Worte» (1967) (Τελευταία λόγια) εισάγει για πρώτη φορά το θεατή στον κόσμο του χερτζογκικού ντοκιμαντέρ.
Γυρισμένη στην Κρήτη ανοίγει και κλείνει με τους ήχους της κρητικής λύρας. Ήδη στην αρχή της ταινίας ένας ταλαιπωρημένος στην όψη άντρας επιμένει να δηλώνει ότι δε θέλει να πει τίποτα κι ότι αυτή είναι η τελευταία του λέξη. Μέσα από μαρτυρίες ανθρώπων που τον γνώρισαν καταλαβαίνουμε ότι πρόκειται για τον τελευταίο λεπρό της Σπιναλόγκα που σύρθηκε με τη βία στον πολιτισμό, μιας και δεν ήθελε να εγκαταλείψει το νησάκι-φρούριο στο οποίο ζούσε σαν ερημίτης.
Πλάνα ενός τοπίου-θανάτου , ένας γιατρός- αφηγητής που όμως φαίνεται να αγνοεί την τύχη του πρώην ασθενούς, δηλώσεις κάποιων ντόπιων αλλά και των τοπικών αρχών που αυτοεπαναλαμβάνονται και γελοιοποιούνται, είναι κομμάτια ενός παράξενου παζλ που συνθέτουν την ιστορία. Το ερώτημα ποιος ήταν τελικά αυτός ο άνθρωπος, φωτίζεται ίσως προς το τέλος, όπου ο ήρωας, ενώ επισφραγίζει με τις τελευταίες του λέξεις την άρνησή του να επικοινωνήσει με λόγια , παραδίδεται με τη λύρα και το τραγούδι του σε μια έκσταση απελευθερωτική.
Το MEGA, με εταιρείες παραγωγής την TVE (Tηλεοπτικές Επιχειρήσεις Α.Β.Ε.Ε.) και την Indigo View, ξεκίνησε τον Δεκέμβριο του 2009 τα γυρίσματα της σειράς «Το Νησί» που είναι βασισμένη σε πραγματικά γεγονότα που αφορούν στη ζωή των κατοίκων της Πλάκας και της Σπιναλόγκας, οι οποίοι ήρθαν αντιμέτωποι με τη νόσο του Χάνσεν (της λέπρας).
Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, διασκευάζεται για την τηλεόραση ένα διεθνές best seller όπως είναι το βιβλίο «Το Νησί», της Victoria Hislop.
Η ιστορία ξεκινά το 1939 και φτάνει έως και το 2001 και είναι βασισμένη σε πραγματικά γεγονότα που αφορούν στη ζωή των κατοίκων της Πλάκας και της Σπιναλόγκας, οι οποίοι έρχονται αντιμέτωποι με τη νόσο του Χάνσεν (της λέπρας). Ο αγώνας των λεπρών της Σπιναλόγκας για επιβίωση και για καλύτερες συνθήκες ζωής, πλέκεται αριστουργηματικά με τον αγώνα των κατοίκων της Πλάκας ενάντια στο κοινωνικό στίγμα, που άφηνε η νόσος, όταν χτυπούσε το μέλος μιας οικογένειας.
